با وجود ممنوعیت قانونی و هشدارهای مکرر پلیس و دستگاههای متولی، آتشزدن کاه و کلش همچنان یکی از چالشهای تکرارشونده فصل برداشت برنج در مازندران است. تداوم این رفتار نهتنها سلامت شهروندان و محیط زیست را تهدید میکند، بلکه با افزایش خطر وقوع حوادث رانندگی، ضرورت تشدید نظارت، اجرای قانون و توسعه روشهای جایگزین برای مدیریت بقایای کشاورزی را بیش از پیش آشکار کرده است.
بوی دود، سردرد، تنگی نفس، سوزش چشم، مه گرفتگی در جادهها و افزایش خطر تصادف و بی حالی، هر ساله در این فصل چاشنی زندگی مردم مازندران است. در کوچه و خیابان و حتی درون خانههایشان به علت آتش زدن کاه و کلش مزارع است. این آتش، چهره زیبا و زرد شالیزار را زشت کرده و سلامتی مردم بومی به مخاطره انداخته است. این آتش به جان مردم و خاک حاصلخیز این گوشه از بهشت خدا رحم نمیکند.
اگرچه در این چند ساله جهاد کشاورزی در این زمینه اطلاعرسانی کرده و از مضرات این کار در زمینه از بین بردن غنای زمین و اینکه این باقیمانده برداشت دارای مواد آلی است که برای حاصلخیزی زمین اهمیت دارد و با سوزاندن از بین خواهد رفت و محیط زیست آسیب میبیند، اما با وجود هشدار های فراوان به کشاورزان و همچنین تعیین جریمه برای سوزاندن کاه و کلش، برخی کشاورزان اینکار را انجام میدهند.
آتش زدن کاه و کلش خطرات و جانی و مالی دارد
تصادف دو خودرو در محور سرخرود به محمودآباد با آتشسوزی در زمین کشاورزی مجاور همراه شد و یک دستگاه خودرو را کاملاً نابود کرد، خوشبختانه این حادثه تلفات جانی نداشت، اما پلیس نسبت به خطرات جدی آتشزدن بقایای گیاهی در نزدیکی جادهها هشدار داد.
سرهنگ هادی عبادی، رئیس پلیس راه مازندران، از وقوع یک حادثه ناگوار در محور سرخرود به محمودآباد خبر داد و گفت: پس از برخورد دو خودرو، یکی از وسایل نقلیه به شانه خاکی منحرف شد. در این هنگام، آتشسوزی ناشی از سوزاندن کاه و کلش در زمین کشاورزی مجاور، خودروی مذکور را در بر گرفت و منجر به سوختن کامل آن شد. خوشبختانه این حادثه خسارت جانی در پی نداشت. وی افزود: متأسفانه برخی کشاورزان اقدام به آتشزدن بقایای گیاهی در مزارع اطراف جادهها میکنند که این کار علاوه بر سرایت آتش به خودروها، دید رانندگان را در مدت کوتاهی تا حد صفر کاهش میدهد و خطر تصادفات را به شدت افزایش میدهد. سرهنگ عبادی تأکید کرد: کشاورزان باید از این کار خطرناک خودداری کنند، زیرا برابر ماده ۶۸۸ قانون مجازات اسلامی، این اقدام جرم محسوب شده و مجازات حبس تا یک سال و جزای نقدی در پی دارد. کشاورزان میگویند با توجه به شرایط جامعه و تورم های موجود مجبور به کشت دوم برنج برای تامین زندگی هستند و البته وجود آفتهای مختلف در زمین و گرانی وحشتناک سموم کشاورزی موجب شده به بهانه از بین بردن آفت، آنان اقدام به آتش زدن کاه و کلش مزارع خود نمایند.
فراوری بیش از ۲۰ محصول مختلف از کاه وکلش
کارشناسان معتقدند استفاده از کاه به عنوان کود طبیعی، استفاده در کارگاههای تولید قارچ خوراکی، استفاده در کارخانجات صنایع چوب و ظروف یکبار مصرف گیاهی و قابلیت فرآوری و تبدیل آن به بیش از ۲۰ محصول مختلف از ظرفیتهایی است که درباره کاه برنج در مازندران وجود دارد، اما به علت ناآگاهی و دیدگاههای سنتی کشاورزان، هیچ استفادهای از آن نمیشود. آنها میگویند بسیاری از کشاورزان برای رها و آزاد کردن زمین به منظور کشت بعدی بقایای گیاهی را میسوزانند و یا دور میریزند در صورتیکه با بکارگیری تکنولوژیهای جدید و با فراوری بقایای گیاهی میتوان استفادههای متعددی از آنها نمود.
باید یادآور شد که تخریب دربافت و ترکیبات آلی خاک، نابودی میکرو ارگانیسم های زنده خاک و مواد غذایی، فرسایش و فقر غذایی خاک، تغییرات منفی بر بقایای خاک و کاهش حاصلخیزی آن، افزایش گازهای گلخانهای درجو، تشعشعات خورشیدی و گرمایش زمین، آلودگی هوا ناشی از انتشار گازهای کربن دار، ایجاد بوی خفه کننده و تهدید سلامت انسان و بیماری های مرتبط تنفسی و مسمومیت شدید، اختلال بصری از جمله سوزش چشم، کاهش دید، بروز انواع سرطانها و بیماری برونشیت، تصادفات جادهای و افزایش غلظت آلاینده هوا مهمترین مضرات آتش زدن کاه و کلش است.

























