با توجه به همزمانی کشت برنج با اوج مصرف برق در فصل گرما، برقی کردن چاه‌های شالیزاری این خطه از شمال کشور ناترازی برق را افزایش داده و بهترین گزینه برای رفع این چالش بهره‌مندی از پمپ‌های خورشیدی است.
در حالی برقی کردن چاه‌های اراضی شالیزاری در برخی از شهرهای مازندران همانند بابل از هفتم آذرماه جاری وارد مرحله اجرایی شد که صاحبنظران اجرای این طرح را با توجه به ناترازی برق به صلاح کشور نمی‌دانند. از سوی دیگر تامین سوخت فسیلی برای کشاورزان و دولت به یک چالش دردسر سازی تبدیل شد که هر ساله به یک دغدغه جدی از سوی کشاورزان مطرح می‌شود تا جایی که این مشکل در تریبون‌های نمایندگان مجلس بازگو می‌شود.
کارشناسان صنعت برق بر این باورند این مشکل باید به گونه‌ای گره گشایی شود که چالش‌های ناترازی برق را برای شهروندان ساکن در شهر و روستا بیشتر نکند.
برنج در اوج فصل گرما کشت می‌شود و زمانی این محصول کیفی و پرمحصول خواهد بود که از یک طرف شدت گرما در اوج باشد و از سوی دیگر آب کافی در اراضی شالیزاری موجود باشد.
کارشناسان حوزه انرژی‌های تجدید پذیر بر این باورند با توجه به اینکه اوج کشت برنج در فصل تیر و مردادماه است برقی کردن چاه‌های کشاورزی ناترازی برق را به شدت افزایش خواهد داد و اجرای این طرح با روش فعلی گره گشا نخواهد بود.
برقی کردن چاه‌های کشاورزی چند سالی است که به عنوان یک راه حل برای درمان عدم استفاده از سوخت‌های فسیلی و جایگزینی پمپ‌های دیزلی و بنزینی با پمپ‌های الکتریکی مطرح می‌شود. به طور قطع کاربری پمپ‌های الکتریکی برای کشاورزان مازندران بسیار آسان‌تر از پمپ‌های دیزلی و بنزینی است. تامین هر روزه سوخت و هزینه تعمیر و نگهداری این پمپ‌ها به عنوان یکی از دغدغه کشاورزان در فصل آبیاری محسوب می‌شود. از سوی دیگر دولت و مدیران دولتی دیگر نیاز به تعیین ساز و کاری برای تامین این سوخت و جلوگیری از سوء استفاده از سوخت‌های ارزان قیمت را ندارند.
صاحب‌نظران بر این باورند با در نظر گرفتن این مساله که زمان آبیاری در مازندران در بیشینه گرما قرار دارد، پس در حالی‌که با ناترازی تولید برق مواجه هستیم با توسعه چاه‌های برقی این بحران عمیق‌تر خواهد شد چون بعضی از فیدرهای فشارمتوسط و پست‌های فوق توزیع با افزایش بار روبه رو خواهند بود. کارشناسان می‌گویند وضعیت بار موجود فیدرها و وضعیت آینده آنها در کوتاه مدت و بلند مدت با توجه به برقدار شدن چاه‌ و چاه‌های فاقد برق که طی سال‌های آتی برقرار خواهند شد می‌بایست مورد بررسی قرار گیرد. خورشید یک منبع انرژی پایان‌ناپذیر است که با آن می‌شود انرژی پاک تولید کرد به همین دلیل از نور خورشید می‌توان برای تولید برق در جهت آبیاری اراضی کشاورزی، گرمایش، روشنایی و خنک کردن خانه‌ها و ساختمان‌ها، گرم کردن آب و انواع فرآیندهای صنعتی استفاده کرد.
اوایل آذرماه بود که ایرنا نوشت: بنیاد علوی چاه‌های شالیزاری بابل را برقی می‌کند. براساس این خبر، از قول فرماندار بابل نقل شد که گفت: برقی شدن چاه‌های اراضی شالیزاری به عنوان یکی از مطالبه‌های جدی کشاورزان این شهرستان با همکاری بنیاد علوی آغاز شد. علی پیرفلک همزمان با برقی کردن ۴۷ حلقه چاه زمین‌های شالیزاری بخش لاله آباد بابل اظهار کرد: با توجه به وسعت گسترده اراضی شالیزاری در بخش لاله آباد اجرای این طرح از این بخش آغاز و در همه اراضی شالیزاری شهرستان گسترش خواهد یافت. وی گفت: برای صرفه جویی در مصرف سوخت‌های فسیلی و استفاده بهینه از وقت کشاورزان اجرای این طرح در شهرستان بابل آغاز شد. فرمامدار بابل با اشاره به این مطلب که بنیاد علوی همکاری‌های بسیار ارزشمندی در این خصوص انجام داد، ادامه داد: این بنیاد برای برقی کردن چاه‌های اراضی کشاورزی تسهیلات پرداخت می‌کند. پیرفلک گفت: استفاده موتور پمپ‌ها با سوخت فسیلی هزینه‌های زیادی برای کشاورزان دارد که برقی کردن این موتورها در کاهش هزینه تولید اثر بخش است. این مقام مسوول تصریح کرد: شهرستان بابل حدود ۴۷ هزار هکتار اراضی شالیزاری دارد که این شهرستان نقش مهمی در تولید محصول برنج در شمال کشور دارد.
توافق برای سرمایه‌گذاری در زمینه تولید انرژی خورشیدی
مازندرانی‌ها در تازه‌ترین اقدامات خود برای سرمایه‌گذاری در زمینه تولید برق خورشیدی، تفاهم نامه مشترک در زمینه ایجاد این نیروگاه‌ها بین شرکت توزیع برق و شرکت شهرک‌های صنعتی استان به امضا رساندند. شرکت توزیع برق و شرکت شهرک‌های صنعتی مازندران با امضای تفاهم‌نامه‌ای توافق کردند تا در راستای توسعه زیرساخت‌های لازم جهت ایجاد شهرک و نیروگاه انرژی خورشیدی اقدامات لازم را انجام دهند. این تفاهم نامه در راستای توسعه زیرساخت‌های لازم در مازندران جهت ایجاد شهرک‌ها و نواحی صنعتی تخصصی انرژی خورشیدی (شهرک خورشیدی) و به منظور ترویج بهره مندی از انرژی‌های تجدیدپذیر و پاک و حمایت از مشارکت بخش خصوصی در این حوزه، منعقد شده است. موضوع تفاهم نامه، همکاری و بسترسازی جهت ایجاد “شهرک خورشیدی” به منظور ترغیب و تسهیل سرمایه‌گذاری و متقاضیان در احداث نیروگاه‌های خورشیدی با استفاده از ظرفیت تمامی دستگاه‌های ذیربط در استان مازندران است.
پیگیری تأییدیه طرح اتصال به شبکه نیروگاه‌ها در نقشه جانمایی در تعامل با شرکت توزیع برق مازندران، طراحی و اجرای زیرساخت‌های فناوری اطلاعات برای تسهیل در اجرای فرایندهای مربوط به صدور مجوزها، صدور پروانه‌های احداث و بهره برداری و الزام عقد قرارداد خرید تضمینی با متقاضیان احداث نیروگاه در شهرک‌های خورشیدی و نظارت بر اجرای قرارداد مطابق استانداردها و برنامه زمان‌بندی نیز از دیگر تکالیف مندرج در تفاهم نامه است. بر اساس این تفاهم‌نامه شرکت توزیع برق مازندران همچنین باید در راستای تدوین ضوابط و مقررات جهت ایجاد بستر مناسب برای افزایش جذابیت سرمایه‌گذاری در احداث نیروگاه‌های خورشیدی، پیگیری و شناسایی و معرفی مشاوران، پیمانکاران، تأمین کنندگان و سازندگان داخلی دارای صلاحیت به سرمایه گذاران، تسهیل در تأمین مالی نیروگاه از طریق معرفی سرمایه گذار به نهادهای مالی جهت اعطای تسهیلات و برگزاری دوره‌ها و تهیه بسته‌های آگاه‌سازی و آموزشی تلاش و پیگیری کند.
همچنین با انعقاد این تفاهم نامه شرکت شهرک‌های صنعتی استان مازندران باید در خصوص تخصیص زمین مناسب در شهرک‌ها و نواحی صنعتی با در نظر گرفتن زون تخصصی خورشیدی، تسریع در صدور مجوز ها، عقد قرارداد برای واگذاری زمین با متقاضیان دارای مجوز و ترغیب واحدهای صنعتی حائز شرایط جهت احداث نیروگاه خورشیدی بر اساس ماده ۱۶ قانون جهش تولید دانش بنیان جهت استفاده از سقف سالن‌ها برای نصب سلول‌های خورشیدی، پیگیری جهت واردات قطعات از طریق سازمان صمت مساعدت لازم را داشته باشد.
زمان شروع همکاری مشترک در قالب این تفاهم نامه از تاریخ امضای دوطرف بوده و اعتبار آن به مدت چهارسال تعیین شده است که با توافق دو طرف قابل تمدید نیز خواهد بود. همچنین به منظور هماهنگی، عملیاتی کردن و نظارت بر اجرای این تفاهم نامه، کارگروهی متشکل از نمایندگان تام الاختیار هر یک از طرف‌ها تشکیل خواهد شد و نظارت بر حسن اجرای این تفاهم نامه بر عهده این کارگروه خواهد بود.
مصوبه‌ای که وزارت نیرو در دی ماه سال گذشته رسانه‌ای کرد براساس آن همه دستگاه‌های اجرایی موضوع ماده پنج قانون خدمات کشوری ملزم هستند از ابتدای سال ۱۴۰۳ حدود پنج درصد از برق مصرفی خود را از طریق انرژی‌های تجدید پذیر و پاک تامین و در طی مدت چهار سال این عدد را باید به ۲۰ درصد برسانند. جبران ناترازی برق به موضوع مهمی تبدیل شد که صاحبنظران بهره‌مندی از فناوری‌های نوین شامل پنل‌های خورشیدی را برای تولید انرژی و برق یک ضرورت مهم می‌دانند.
استان مازندران با توجه به ظرفیت‌های کشاورزی، گردشگری و صنعتی فعال نیاز فوری به تامین انرژی پایدار دارد تا همه بخش‌های آن در فصل گرمای سال بدون تعطیلی در مدار تولید و رونق قرار داشته باشد.
این خطه از شمال به خاطر وِیژگی‌های طبیعی خود که سرشار از جنگل، مرتع و دشت است رونق انرژی‌های تجدید پذیر بیشتر از استان‌های دیگر مورد تاکید صاحبنظران قرار دارد. تولید انرژی خورشیدی در این استان به جز یک مورد که توسط آب منطقه ای ساخته شد و به الگویی موفق در شمال کشور تبدیل شد در غیر این صورت در بخش‌های دولتی و خصوصی پیشرفت‌های خاصی حاصل نشد. ارزانی قیمت برق مصرفی و از طرف دیگر هزینه بر بودن نصب پنل‌های خورشیدی و پشتیبانی آن از جمله عواملی است که دستگاه‌های دولتی و بخش خصوصص رغبتی به سرمایه گذاری در این حوزه ندارند. صاحبنظران بر این باوند برای حل این مشکل باید هر چه سریع‌تر چاره اندیشی شود در غیر این صورت جبران ناترازی برق یک امر غیر ممکن خواهد بود. انرژی خورشیدی به عنوان جایگزین مطمئن برای سوخت‌های فسیلی در سالهای اخیر مورد توجه جامعه جهانی قرار گرفته و ایران نیز با توجه به شرایط خاص آب و هوایی به خصوص در مازندران یکی از مناطق مستعد از نظر استفاده از انرژی خورشیدی برای تولید برق به شمار می‌رود.