مائده مطهری زاده

بابل‌رود یا رود بابل یا باوُل رود، یکی از بزرگ‌ترین رودخانه‌های مازندران است. این رود از ترکیب سه رودخانه آذررود، کارسنگ رود و اسکلیم رود در سد البرز تشکیل شده و پس از گذر از شهرستان‌های سوادکوه شمالی، بابل و بابلسر به دریای مازندران می‌ریزد.
بابلرود با احتساب سرشاخه‌های اصلي آن یعنی رودخانه‌های سجرو یا بابلک حدود ۱۰۹ کیلومتر طول دارد و پس از عبور از جنگل‌های سوادکوه شمالی و شالیزارهای بابل، در بابلسر به دریای مازندران می‌ریزد. مصب این رود محل خوبی برای تفریحات آبی است. عمق این رود در قسمت‌های مرکزی معمولی و در هنگام ریختن به دریا بسیار زیاد است.
تخلیه فاضلاب انسانی به همراه سرریز پساب‌های صنعتی و خانگی به رودخانه بابلرود، اکنون این منبع آبی بزرگ مازندران را به دریایی از آلودگی تبدیل کرده که به باور کارشناسان ادامه این روند در کنار آسیب‌های بهداشتی برای شهروندان، چالش‌های زیست محیطی گسترده‌ای را در منطقه در پی خواهد داشت.
فاضلاب های انسانی که در نهایت به دریای خزر می ریزد و تهدید جدی برای سلامت مردم محسوب می شود، در حالی به بابلرود ریخته می شود که کارشناسان نسبت به سونامی سرطان در کشور هشدارهای جدی را مطرح کرده و از متولیان خواسته شد که برای این مشکل چاره اندیشی کنند.
بسیاری از کشاورزان حاشیه بابلرود علاوه بر اینکه از طریق آب این رودخانه ده ها هزار هکتار زمین شالیزاری خود را آبیاری می کنند، هزاران هکتار از زمین های صیفی جات با آب بابلرود سیراب می شود و تمامی محصول تولیدی این زمین های زراعی ضمن استفاده در مازندران برای سراسر کشور هم صادر می شود. اما اکنون، آنچه که بابلرود را به صدر اخبار نشانده است، خبر آزادسازی و رفع تصرف سیصد متر از بستر بابلرود در حوزه بابلسر است.
سرپرست اداره منابع آب بابلسر و فریدونکنار گفت: ۳۰۰ متر مربع از بستر رودخانه بابلرود در حوزه بابلسر رفع تصرف و به شرایط گذشته برگردانده شد.
به گزارش روابط عمومی شرکت آب منطقه ای مازندران، محمدمهدی هدایتی روز چهارشنبه افزود: ۳۰۰ متر از بستر رودخانه بابلرود که با اجرای دیوار و سکوی پلکانی بتنی و محوطه‌سازی توسط شهرداری بابلسر تصرف شده بود با همکاری دستگاه قضا و توافق شهرداری رفع تصرف و “اعاده به وضع سابق” شد.
او با بیان این‌که هرگونه تصرف بستر رودخانه‌ها از سوی اشخاص حقیقی و حقوقی ممنوع است، اظهار کرد: قسمتی از بستر رودخانه بابلسر در محدوده شهری بابلسر از سوی شهرداری با اجرای دیوار حفاظتی، سکوی پلکانی و محوطه‌سازی تصرف شده بود و به عنوان فضای عمومی مورد استفاده قرار می‌گرفت که با توجه به ضرورت رعایت حقوق رودخانه، نسبت به بازپس‌گیری این محدوده اقدام شد.
هدایتی گفت: با همراهی دستگاه قضایی حکم رفع تصرف و اعاده به وضع سابق برای این محوطه ۳۰۰ متری صادر شد که اجرای این حکم روز دوشنبه ۹ مرداد با حضور نمایندگان شهرداری و اداره منابع آب بابلسر و فریدونکنار انجام شد.
سرپرست اداره منابع آب بابلسر و فریدونکنار با بیان این که ارزش ریالی زمین آزاد شده دست‌کم ۱۵۰ میلیارد ریال برآورد می‌شود، گفت: رعایت حد بستر رودخانه‌ها طبق قانون بر همه اشخاص حقیقی و حقوقی تکلیف است و شرکت آب منطقه‌ای نیز به عنوان متولی منابع آبی با هرگونه تصرف بستر یا نقض مقررات بهره‌گیری از حریم رودخانه‌ها بر اساس قانون برخورد می‌کند. هدایتی افزود: از همه شهروندان و مسافران درخواست داریم که در صورت مشاهده تخلفاتی از قبیل برداشت شن و ماسه از بستر رودخانه‌ها و سواحل یا تصرف حریم و بستر رودخانه‌ها موضوع را به شماره ۱۸۲۱ یا سامانه پیامکی ۳۰۰۰۷۹۱۰۰ اطلاع دهند تا بلافاصله برای پیگیری اقدام شود. اگرچه این اقدام جای تقدیر و تشکر دارد اما مساله اینجاست که بابلرود همچنان با آلودگی دست و پنجه نرم می‌کند و در آرزوی نجات است. بابلی‌ها برای نجات بابلرود در آذرماه سال گذشته کارزار سکو مستقل جمع آوری امضاء با عنوان «نجات رودخانه بابلرود از پساب‌های صنعتی و فاضلاب‌های شهری» را فعال کردند.
“در این سکوی مستقل که تا کنون بیش از یک هزار و ۴۴۰ امضاء جمع آوری شد خطاب به رئیس جمهور آمده است، آلودگی اسفناک رودخانه‌های بابل ناشی از پساب‌های آلوده شهرک‌های صنعتی به خصوص شهرک صنعتی رجه، واقع در بندپی بابل و ورود فاضلاب‌های شهری به بابلرود در محدوده پل تاریخی محمد حسن خان، پل موزیرج و جاده ساحلی و ابتلای سالانه سه هزار نفر به سرطان در مازندران سبب نگرانی ساکنین اطراف رودخانه، کشاورزان و فعالین محیط زیست شده است، بنابرین از جنابعالی به عنوان مجری قانون اساسی کشور درخواست می‌شود تا دستور بفرمایید جلوی این فاجعه زیست محیطی گرفته شود. و با افراد و شرکت‌های متخلف برخورد قاطع صورت گیرد. ” ورود پساب های شهری و فاضلاب های خانگی به این رودخانه که برای دوستداران محیط زیست بسیار آزار دهنده است، علاوه برآن تخلیه فاضلاب انسانی در این رودخانه شوک سنگین دیگری را به شهروندان و دوستداران محیط زیست و سلامت مردم به عنوان یک مسئله غیر قابل قبول وارد کرده است.
فاضلاب‌های انسانی که در نهایت به دریای خزر می ریزد و تهدید جدی برای سلامت مردم محسوب می شود، درحالی به بابلرود ریخته می‌شود که کارشناسان نسبت به سونامی سرطان در کشور هشدارهای جدی را مطرح کرده و از متولیان خواسته شد که برای این مشکل چاره اندیشی کنند. بسیاری از کشاورزان حاشیه بابلرود علاوه بر اینکه از طریق آب این رودخانه ۱۰ها هزار هکتار زمین شالیزاری خود را آبیاری می کنند، هزاران هکتار از زمین های صیفی جات با آب بابلرود سیراب می شود و تمامی محصول تولیدی این زمین های زراعی ضمن استفاده در مازندران برای سراسر کشور هم ارسال می شود.
صاحبنظران براین باورند برای نجات بابلرود باید اقدامات مراقبتی را از سرچشمه این رودخانه در مناطق بالادست سوادکوه آغاز کرد و این طرح مراقبتی تا دریای خزر که این رودخانه به آن می ریزد باید ادامه داشته باشد.
این کارشناسان معتقد هستند باید جلوی ساخت و سازهای بی‌رویه کنونی و جاده سازی های در جنگلها و ارتفاعات بالادست در مسیر رودخانه بابلرود که هم سیستم هیدرولوژی و جذب و تنطیم آب را از بین می برد و از طرف دیگر موجب آلودگی فیزیکی بابلرود است را متوقف کرد.
با توسعه تصفیه خانه های پساب های صنعتی و فاضلاب های خانگی در کنار حفظ موقعیت طبیعی آبندان ها که تصفیه کننده آب هستند و آب های آنها در نهایت به بابلرو می ریزد می توان به نجات بابلرود امیدوار بود.
یک کارشناس محیط زیست در این باره بیان داشت: اگر خواهان حل مشکل زیست محیطی بابلرود هستیم باید سالم سازی را از سرچشمه های بابلرود در مناطق بالا دست و ییلاقی شروع کنیم.
جواد یعقوب زاده ادامه داد: ساخت و سازهای غیر مجاز در مناطق بالا دست و ییلاقی رودخانه بابلرود به یکی از مناطق مهم آلودگی این رودخانه تبدیل شده است.
این کارشناس محیط زیست با بیان این که آلودگی در مناطق بابلا دست رودخانه بابلرود به مراتب بیشتر از مناطق پایین دست است بیان داشت: با نگاه به مناطق ییلاقی و هجوم ویلاسازان در این مناطق شاهد آلودگی های انسانی این ئرودخانه هستیم.
جواد یعقوب زاده ادامه داد: در شرایط فعلی توسعه تصفیه خانه های صنعتی و فاضلاب های خانگی در بابل یک ضرورت فوری است. وی با بیان این که احداث تصفیه خانه برای هر واحد صنعتی به خصوص واحدهای که در حاشیه بابلرود قرار دارند یک امر حیاتی است بیان داشت: تحت هیچ شرایطی نباید پساب های صنعتی و فاضلاب های خانگی وارد رودخانه بابلرود شود. وی با بیان این که تکمیل فازهای بعدی تصفیه خانه بابل باید شتاب گیرد بیان داشت : با تکمیل فازهای بعدی این تصفیه خانه فاضلاب های انسانی به این مرکز منتقل و این امر نقش مهمی در سالم سازی رودخانه بابلرود خواهد داشت.