مائده مطهری زاده طی روزهای گذشته، جاری شدن سیلاب، به ویژه در مناطق غربی مازندران، انبوهی از خسارات مادی و تلفات جانی را روی دست مردم و مسوولان گذاشت. بارش شدید باران در ساعات ابتدایی روز جمعه ۲۵ خرداد، انسداد راههای روستایی، طغیان رودخانهها و همچنین مفقودی سه خودروی سواری در چالوس را در پی […]
مائده مطهری زاده
طی روزهای گذشته، جاری شدن سیلاب، به ویژه در مناطق غربی مازندران، انبوهی از خسارات مادی و تلفات جانی را روی دست مردم و مسوولان گذاشت.
بارش شدید باران در ساعات ابتدایی روز جمعه ۲۵ خرداد، انسداد راههای روستایی، طغیان رودخانهها و همچنین مفقودی سه خودروی سواری در چالوس را در پی داشت.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری مازندران در همان روز اظهار کرد: با دستور استاندار، تاکنون پنج تیم امدادی از اداره کل راهداری، هلال احمر، بسیج، حوادث شهرستان و آب منطقهای مازندران برای کمک به مردم مناطق سیل زده اعزام شدند.
محمد شریفی فرماندار چالوس هم گفت که از ساعت ۱۸ روز پنجشنبه ۲۴ خرداد با شدت گرفتن بارش باران در منطقهای در دزدبن معروف به رستوران دربند به دلیل ازدیاد مصالح حاصل از سیل و انباشت گل و لای، رودخانه منطقه طغیان کرد و برخی از مسافران در حیات رستوران و همچنین مسافرانی که در ترافیک مانده بودند گرفتار سیل شدند. وی سپس گفت که سیل، متاسفانه سه دستگاه خودروی بدون سرنشین را هم با خود برد.
وی اظهار کرد: ساعت ۲۰ و ۳۰ دقیقه روز پنجشنبه گزارش شد که سیلی در روستای «فشکور» بخش مرزن آباد رخ داده که در ادامه با طغیانی شدن رودخانه چالوس منجر به وقوع سیلاب و انسداد جاده کندوان شد.
وی همچنین در همان روز خاطرنشان کرد که تاکنون از سه خودروی گرفتار در سیلاب که سرنشینان آن در رستوران دربند مشغول صرف شام بودند، اثری نیست.
در جریان بازدید استاندار مازندران از این نقاط سیلزده، شماری از مسوولان، کوتاهی در لایروبی کردن رودخانه چالوس، روند لاک پشتی پیمانکاران در لایروبی رودخانهها، ضعف اینترنت، وجود درختان مزاحم در مسیر رودخانه و محدودیتهای محیط زیستی را از عوامل وقوع سیل در این جاده پردد کشور مطرح کردند.
غلامعلی فخاری مدیرعامل جمعیت هلال احمر مازندران نیز روز جمعه در گفت و گو با خبرنگاران، محل وقوع سیل را پیج هزار چم محور کندوان اعلام کرد و افزود: در این حادثه ۱۶ نفر آسیب دیدند که ۱۲ نفر به مناطق امن برای اسکان انتقال داده شدند و چهار نفر دیگر به مراکز درمانی اعزام شدند.
سیل، همچنین در شامگاه جمعه موجب انسداد برخی از راههای ارتباطی در شهرستانهای نور و سوادکوه هم شد که البته پس از ساعاتی به کمک نیروهای امدادی نهادهای خدمات رسان، جاده مسدود شده شهر بلده در نور و نیز منطقه آلاشت در سوادکوه بازگشایی شدند.
بارشهای رگباری در جنوب بابل نیز در محدوده معدن گلیران بسیار شدید بوده و موجب بسته شدن برخی از راههای دسترسی منطقه شد. فرماندار شهرستان سوادکوه روز شنبه ۲۶ خردادماه گفت: بارشهای سیل آسا و رگباری عصر روز (جمعه) در این شهرستان به وقوع سیلاب و تخریب راه روستایی بخش مرکزی در محور «اَنِند» و «چِرات» منجر شد. رمضان غلامی اضافه کرد: سیلاب اخیر موجب خسارتهای سنگین راههای روستایی بخش مرکزی شهرستان سوادکوه شد. فرماندار شهرستان سوادکوه همچنین اظهار کرد: سیلاب روز جمعه همچنین به روستای «اِوات» و محور خطیرکوه هم خسارت زد و آبگرفتگی در برخی نقاط شهر زیراب نیز شاهد بودیم.
بررسی چرایی و میزان خسارت سیل در کندوان
فرماندار چالوس روز ۲۶ خردادماه در جمع اصحاب رسانه گفت: به دستور استاندار مازندران کمیتهای جهت مشخص شدن علت خسارتی بودن سیل اخیر جاده کندوان تشکیل و بعد از بررسی با متخلفان برخورد میشود. محمد شریفی به حجم مصالح موجود در سیل سال ۱۳۹۸ واسپول چالوس اشاره کرد و افزود: اگرچه سیل اخیر به این موضوع مرتبط نیست اما با برداشت مصالح مسیر رودخانه آزاد میشود. وی با بیان اینکه دورهی بازگشت سیلها را در تیر و مرداد داریم افزود: در زمان حاضر بدون بررسی نمیتوانیم علت وقوع سیل اخیر را اعلام کنیم. شریفی به دستور معاون استاندار مبنی بر تشکیل کمیته برای بررسی ترک فعلهای، کمکاریهای ادارات مربوطه و همچنین مشکلات موجود اشاره کرد و گفت: بعد از وقوع حادثه نباید به فکر تصمیمگیری برای شناسایی مقصر باشیم بلکه گره گشایی از مصیبت دیدگان در اولویت است. فرماندار چالوس با بیان اینکه حفظ جان آدمها در اولویت کار مسؤولان است، اظهار کرد: طبق نظریه کارشناسان و مشاهدات میدانی بازگشت دوره سیلهای بعضا بیش از صد سال در حال وقوع است. شریفی در ادامه گفت: سیل بعد از مدت نیم ساعته بارش در ارتفاعات به وقوع پیوست و امکان سیل مجدد در مکانهای دیگر وجود دارد. فرماندار چالوس با بیان اینکه قیمت اعلام شده امور آب جهت جمعآوری مصالح سیل واسپول برای پیمانکاران به صرفه نیست، گفت: پیشنهاد میشود پیمانکاری انتخاب کنند و در ازای دریافت پول بعد از جمعآوری مصالح، درخواست لایروبی و احداث دیوار داشته باشند. وی افزود: در این مورد میتوانند از پیمانکاران طرح تعریض جاده مرزنآباد-دزدبن یا پیمانکار زیرگذر نواب جهت تامین مصالح م
ورد نیاز نیز استفاده کنند.
پیدا شدن اولین پیکر از مفقودیهای سیل جاده چالوس
ساعت از نیمه شبِ ۲۷ خرداد ماه گذشته بود که جمعیت هلال احمر از پیدا شدن پیکر یکی از مفقودان سیل جاده چالوس خبر داد و اعلام کرد عملیات جستجو برای یافتن اجساد دو مفقودی دیگر همچنان ادامه دارد.
به گزارش جمعیت هلال احمر، به دنبال وقوع سیل در جاده چالوس، سه نفر از اعضای یک خانواده مفقود شدند و پیکر یکی از مفقودین که خانمی ٢٢ ساله بود، با تلاش تیمهای جستجو و نجات پیدا شد.
صبحِ روز یکشنبه ۲۷ خردادماه، فرماندار شهرستان چالوس درباره مفقودان سیل ویرانگر جاده چالوس گفت: هنوز اطلاعات و آمار دقیق و موثقی وجود ندارد اما تا این لحظه چیزی که اثبات شده سه نفر مفقودی شامل یک زن ۴۶ ساله، دختر ۲۰ ساله و کودک ۱۰ ساله به فرمانداری اعلام شد.
محمد شریفی روز یکشنبه در بازدید از منطقه سیل زده در جاده چالوس در گفت و گویی با بیان اینکه، تاکنون جسد دختر ۲۰ ساله پیدا شده است و تلاشها برای یافتن ۲ مفقودی دیگر ادامه دارد، افزود: مرجعی که باید فوتیها را اعلام کند، پزشکی قانونی است. به گفته فرماندار چالوس تاکنون ۱۰ خودرو از زیر گل و لای سیلاب بیرون کشیده شد که خالی از سرنشین بودند. وی در خصوص پاکسازی این محور سیل زده یادآور شد: دستگاههای خدماتی در حال پاکسازی و ایمن سازی جاده کندوان هستند. شریفی ادامه داد: این جاده با شرایط موجود، اکنون برای تردد خودروها میسر نیست و ما برای اینکه اتفاقات خاصی رخ ندهد از مسوولان انتظامی استان البرز درخواست میکنیم مسیر را بازگشایی نکنند تا جاده به طور کامل ایمن سازی و پاکسازی شود. فرماندار چالوس تصریح کرد: هر زمان عملیات پاکسازی و ایمن سازی این محور انجام شد، به مسوولان در استان البرز برای بازگشایی محور اطلاع میدهیم اما اکنون برای جلوگیری از اتفاقات تلخ، این آمادگی وجود ندارد. وی اضافه کرد: از دستگاههای ذیربط درخواست میکنیم تا برای تأمین بودجه آبخیزداری به ما کمک کنند در غیر این صورت با هر بارشی ممکن است شاهد اتفاقات تلخ باشیم.
سیلاب اخیر ارتباطی به طغیان رودخانه چالوس نداشت و ناشی از «جریان واریزهای» بود
سیل سهمگین شامگاه ۲۴ خرداد در جاده چالوس که تصور میشد بر اثر طغیان رودخانه چالوس پس از بارندگیهای شدید رخ داد، به گفته معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای مازندران ناشی از «جریان واریزهای» بود که در مسیل منطقه دزدبن ایجاد شد و در انتهای مسیل به جاده و رود چالوس رسید.
ایرنا نوشت: در تازهترین اظهارنظر که پس از بررسیهای میدانی کارشناسان شرکت آب منطقهای مازندران صورت گرفت و از سوی معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای مازندران اعلام شده است، این سیلاب ارتباطی به طغیان رودخانه چالوس نداشت و ناشی از «جریان واریزهای» بود که در یک مسیل ۱۱ کیلومتری ایجاد شد.
گفتنی ست «جریان واریزهای» پدیدهای است که بر اثر آن توده خاک اشباع شده از آب همراه با قطعات سنگ از دامنه کوهها به پایین سرازیر و وارد آبراههها میشود. این توده قدرت تخریب بالایی دارد و پس از فروکش حجم زیادی از گل و لای و آوردهای سیلابی بر جا میگذارد.
معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای مازندران در این باره به ایرنا گفت: سیل شامگاه ۲۴ خرداد در منطقه دزدبن جاده چالوس ناشی از جاری شدن روانآب بر اثر رگبارهای نقطهای در ارتفاعات این منطقه بود که همراه با سنگها، واریزه کوهی، چوب و گل و لای در مسیل منتهی به یک واحد پذیرایی حاشیه جاده جریان واریزهای ایجاد کرد و خساراتی به بار آورد.
سید محمد موسوی با بیان اینکه سیل پنجشنبه گذشته در جاده چالوس ناشی از طغیان رودخانه چالوس نبود، اظهار کرد: طبق پیشبینیها رگبارهای نقطهای از ساعات پایانی روز پنجشنبه آغاز شد و در ارتفاعات نیز شاهد بارندگیهای بسیار شدید بودیم که منجر به جاری شدن روانآب در برخی نقاط استان از جمله ارتفاعات چالوس شد. وی افزود: در محدوده جاده چالوس طبق پیشبینیها بارندگی شدیدی رخ داد که منجر به طغیان رودخانه نشد، اما با جاری شدن سیلاب حاوی روانآب، واریزههای کوهی و چوب در دره دزدبن خساراتی را در نقطه تلاقی مسیر سیلاب با جاده و رودخانه بر جای گذاشت. به گفته موسوی در نقطه تلاقی مسیل و جاده، حجم بالای واریزه کوهی و چوب آبگذر زیر جاده (کالوِرت) را بست و جریان سیلاب از روی جاده وارد رودخانه چالوس شد. معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای مازندران خاطرنشان کرد: در زمان وقوع سیل دِبی آب رودخانه چالوس هشت متر مکعب بر ثانیه بود و رودخانه روندی عادی داشت. حدود ساعت ۲۰:۳۰ پنجشنبه جریان سیلابی به جاده و رودخانه رسید که با توجه به استقرار یک واحد پذیرایی در قسمت انتهایی مسیل به دلیل توقف خودروهای مسافران در مجاورت و پارکینگ رستوران منجر به وقوع خسارت شد.
موسوی درباره دِبی این سیلاب نیز اظهار کرد: جریان طغیانی ا
ین سیلاب که آغاز تا فروکش کردن آن حدود ۳۰ دقیقه بود، بر اساس مقطعبرداریهای انجام شده در زمان پیک ۳۴ متر مکعب بر ثانیه بود که حدود یکششم حجم پیک سیلاب هفتم مرداد ۱۴۰۲ در منطقه واسپول چالوس است. وی با بیان اینکه جریانهای واریزهای قدرت تخریب بالایی دارند، تصریح کرد: بررسیها نشان میدهد که حداکثر ۳۰ درصد این سیلاب را آب تشکیل میداد و مابقی آن واریزه کوهی، سنگ، چوب و گل و لای بود. به همین دلیل نیز قدرت تخریب آن در نقطه تلاقی با جاده بالا بود و چند خودرو را با خود برد.
معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای مازندران با اشاره به توپوگرافی منطقه وقوع سیل و مسیر سیلاب گفت: طول این مسیل که از ارتفاع چهار هزار متری آغاز میشود و تا ارتفاع حدود ۲ هزار متری امتداد مییابد نزدیک به ۱۱ کیلومتر است. در این ۱۱ کیلومتر هیچ رودخانه و سازهای وجود ندارد. میانگین شیب این مسیل در طول ۱۱ کیلومتر ۶۷ درصد است که شیب بسیار بالایی برای یک مسیر جریانی محسوب میشود.
موسوی خاطرنشان کرد: مسیلها به مرور زمان و بر اثر جریانهای سیلابی ایجاد میشوند و طبیعی است که هر جا مسیلی وجود داشته باشد یعنی امکان جاری شدن سیلاب هم در آن وجود دارد. بر همین اساس همواره تاکید میکنیم که هرگونه ساخت و ساز در بستر مسیل و همچنین توقف در این نقاط هنگام بارندگی و حتی در روزهای گرم سال ممکن است خسارات جبرانناپذیری را در پی داشته باشد.
پیدا شدن پیکر دومین مفقودی
۹ صبح روز ۲۷ خرداد، فرماندار چالوس از پیدا شدن پیکر دومین مفقودی سیل جاده چالوس در محدوده رستوران دربند جاده کندوان که پسر بچهای ۱۰ ساله بوده است خبر داد. محمد شریفی اضافه کرد: حوالی ساعت ۹ صبح روز یکشنبه پیکر این پسر بچه مفقودی که در کنار آلاچیق رستوران دربند زیر گل و لای مدفون شده بود، با همکاری سگهای زنده یاب و همراهی امدادگران و دیگر اعضای ستاد مدیریت بحران پیدا شد. این مسوول اظهار کرد: دست کم پنج گروه امداد و نجات از زمان واقعه سیل در حال عملیات جستوجو برای یافتن افراد مفقود شده هستند و تلاشها برای یافتن بانوی ۴۶ ساله ادامه دارد.
تلاشها برای یافتن سومین مفقودی سیل چالوس ادامه دارد
فرماندار چالوس صبح روز دوشنبه ۲۸ خرداد با بیان اینکه، به دستور استاندار مازندران کمیته تخصصی برای علت وقوع سیل غرب استان تشکیل شد، گفت: تلاشها برای یافتن سومین مفقودی سیل چالوس ادامه دارد.
محمد شریفی اضافه کرد: استاندار مازندران از مناطق سیلزده جاده کندوان_ چالوس بازدید کرد و در جریان بررسی علل وقوع سیل قرار گرفت و با تاکید بر اقدامات انجامشده که منجر به وقوع سیل شد بیان کرد اگر فرد یا افرادی سبب وقوع آسیب در سیل چالوس شدند، بدون تعارف برخورد کنید. وی افزود: گزارشی از وقوع سیل و علل آن در حال تهیه است تا وضعیت بررسی شود. روز دوشنبه ۲۸ خرداد با دستور استاندار مازندران کمیتهای برای مشخص شدن علت وقوع سیل و خسارات واردشده تشکیل شد. تلاشها برای یافتن سومین مفقودی سیل چالوس ادامه دارد و نیروهای امدادی در منطقه مستقر بوده و در حال جستجو هستند. وی درباره خسارات جانی سیل گفت: در این حادثه سه نفر مفقودی داشتیم که یک مادر ۴۶ ساله، یک دختر ۲۰ ساله و یک پسر ۱۰ ساله بودند که با تلاش نیروهای امدادی و جستجو تاکنون پیکر بی جان دختر جوان ۲۰ ساله و پسر بچه ۱۰ ساله از زیر گل و لای در محدوده رستوران دربند جاده چالوس بیرون کشیده شدند و در حال تلاش برای پیدا کردن پیکر مادر مفقود شده هستیم. شریفی ادامه داد: ما شاهد وقوع سیلاب در منطقه بودیم، اما این بار خسارات سیل بسیار زیاد بود و طبق دستور استاندار قرار است پس از بررسی با متخلفان برخورد شود.
وقوع سیل در کجور نوشهر
سیل بعدی حوالی ساعت ۱۶ و ۳۰ دقیقه روز دوشنبه ۲۸ خردادماه در بخش کجور نوشهر به وقوع پیوست.
بخشدار کجور نوشهر در همین پیوند، از وقوع سیل در برخی روستاهای این بخش کوهستانی غرب مازندران خبر داد و گفت: برابر گزارشهای دریافتی این حادثه تاکنون علاوه بر تلف کردن ۱۰ راس گاو دامداران حدود ۲۰ هکتار اراضی کشاورزی منطقه را تخریب کرد.
جواد عارفی نیا افزود: سیل حوالی ساعت ۱۶ و ۳۰ دقیقه روز دوشنبه ۲۸ خردادماه در این بخش حادث شد و هم اینک اعضای ستاد مدیریت بحران شهرستان و بخش پای کار آمدهاند و مشغول خدمات رسانی به اهالی روستاهای سیل زده هستند. وی با بیان اینکه تاکنون گزارشی کاملی از خسارتهای سیل دریافت نشد، اظهار کرد: هم اینک تعدادی از روستاها از جمله اویل، کشکک، لاشک، چناربن، بین و کلیک بخش کجور درگیر سیلاب شدند و نهادهای خدمات رسان نیز با ادوات و تجهیزات مربوط در این مناطق حضور دارند. بخشدار کجور اضافه کرد: این خسارتهای اولیه است و احتمال آنکه خسارت بیشتر باشد دور از انتظار نیست.
نور هم بی نصیب نماند!
اما در شهرستان نور هم سیلاب خساراتی را از خود برجای گذاشت. رییس اداره راه
داری و حمل و نقل جادهای نور، در همین راستا میزان خسارت ناشی از سیل به جاده دوآب – بلده این شهرستان را حدود ۲۰۰ میلیارد ریال اعلام کرد. سیدرضا سجادی افزود: این حادثه عصر روز جمعه هفته گذشته با بارندگی رگباری در ارتفاعات بخش بلده رخ داده بود. وی اظهار کرد: سیل، حجم انبوهی مصالح و ضایعات کوهی را همراه خود آورد و به ۲۰ نقطه مسیر ارتباطی محور دوآب – بلده خسارت زد.
رئیس اداره راهداری و حمل و نقل جاده با اظهار آنکه این محور، خط اتصال پل زنگوله جاده کندوان به جاده هراز و رویان شهرستان نور است، گفت: در حادثه سیل محور کندوان اغلب خودروها پس از گذر از قطعه دوم آزاد راه – شمال برای رسیدن به غرب یا شرق مازندران این مسیر را انتخاب میکردند. به گفته این مسوول، در زمان حاضر مصالح و ضایعات کوهی آورده شده سیل در سطح محور با استقرار ماشین آلات سنگین و همراهی راهداران جمع آوری شده اما باید برای جلوگیری از تکرار این حوادث از سوی مسوولان امر اقدام اساسی کرد. سجادی، اجرای طرحهای آبخیزداری را یکی از راهکارهای اساسی برای پیشگیری از وقوع سیلاب و خسارت به این محور معرفی کرد.
نتیجه گیری
بارانهای سیل آسا همراه با طغیان رودخانههای فصلی در چالوس طی روز جمعه، سیلی محکمی بر صورت زمینخوارانی زد که طی سالیان متمادی بی محابا به جان حریم رودخانهها و محیط زیست افتاده بودند و خسارت این سیل در جاده کندوان به دلیل رعایت نکردن حریم رودخانه و جاده بیشتر بود. رستوران دربند تنها یکی از هزاران نمونه بنای غیرمجاز در حریم رودخانه است که برای دومین بار گرفتار سیل میشود و طبیعی است که طبیعت، قلمرو خود را بالاخره پس میگیرد، خواه با گذشتِ ده سال یا صد سال! اما از آنجا که طبیعتِ بشر هم فراموشکاری است، از گذشته عبرت نمیگیرد و اینگونه است که تاریخ با همه تلخیهایش همواره تکرار میشود!
