سرویس فرهنگی امروز در تقویم کشور، به نامِ روز مازندران و تا روز بیستم آبان ماه به عنوانِ هفته گرامیداشت مازندران شناخته میشود. استانی با تنوع عرصههای طبیعی از دریا و جنگل گرفته تا کوههای مرتفع و دشتها و درههای سرسبز و زیبا که ماحصل آن را میتوان در تنوع محصولات کشاورزی از برنج و […]
سرویس فرهنگی
امروز در تقویم کشور، به نامِ روز مازندران و تا روز بیستم آبان ماه به عنوانِ هفته گرامیداشت مازندران شناخته میشود.
استانی با تنوع عرصههای طبیعی از دریا و جنگل گرفته تا کوههای مرتفع و دشتها و درههای سرسبز و زیبا که ماحصل آن را میتوان در تنوع محصولات کشاورزی از برنج و مرکبات گرفته تا گندم و صیفی و سبزی و گل و گیاه مشاهده کرد.
اما این، همه ظرفیتهای عظیم این خطه نیست. مازندران همچنین از تاریخ و پیشینه و زبان کهنی نیز برخوردار است.
تاریخ نخستین حضور و سکونت انسانها در مازندران به گواه آثار تمدنی کشف شده در غارهای هوتو و کمربند بهشهر، به ۷۵ هزار سال پیش بازمیگردد و همچنین زبان مازندرانی از شاخههای اصلی زبان پهلوی اشکانی است که خود به چندین زیرشاخه از جمله زازاکی، گورانی، تالشی، گیلکی، طبری، تاتی، هرزندی و سمنانی تقسیم میشود.
فقط کافی است نام مازندران را در اینترنت جستجو کنید و ویکی پدیا را بگشایید و در همان چند خط اول، ترینها نظرتان را به خودش جلب خواهد کرد.
مازندران، پر افتخارترین استان ایران در بازیهای المپیک، قله دماوند مرتفعترین کوه ایران و بلندترین آتشفشان آسیا و خاورمیانه در مازندران و در شهرستان آمل و همسایگی با بزرگترین دریاچه جهان.
استاد محمدرضا حسنپور طی گفتوگویی اظهار داشت: در سال ۸۷ بود که از همه استانها خواسته شد تا یک روز را برای گرامیداشت استان خود انتخاب کنند؛ اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی مازندران نیز در همان سال، از عدهای از فرهیختگان و اساتید صاحبنام و برجسته استان، من جمله استاد حسین اسلامی، استاد هومند، سرکار خانم استاد فریده یوسفی، استاد علی رمضانی پاجی و استاد سیروس مهدوی دعوت کرد تا ضمن تشکیل کارگروهی در این رابطه، یک روز را برای این امر تعیین کنند که در نهایت روز ۱۴ آبان ماه که مبدا ورود حسن بن زید علوی و شروع حکومت علویان طبرستان بوده است انتخاب شد.
دبیر اجرایی ستاد بزرگداشت روز مازندران با بیان اینکه از سال ۸۷ تا ۹۳ کارهای اندکی در این زمینه صورت گرفته بود که شامل برگزاری خودجوش گردهماییهای برخی از اساتید و پژوهشگران و هنرمندان مازندرانی مقیم پایتخت میشد، تاکید کرد: اما در سال ۹۳ قرار بر این شد که تمامی مراسمها و برنامههای این روز و این هفته در مازندران برگزار شود و به همین منظور نیز در سال ۹۴، ستاد بزرگداشت هفته مازندران تشکیل شد.
به گفته این استاد دانشگاه و پژوهشگر تاریخ مازندران در سالهای ابتدایی برگزاری بزرگداشت هفته مازندران، کمتر کسی از وجود روز و هفتهای به نام مازندران آگاهی داشت، اما در طول سالهای اخیر با گستردگی برنامههای مرتبط، بسیاری از مردم میتوانند با یک سرچ ساده در اینترنت از اخبار این هفته و مراسمهای آن باخبر شده و به این ترتیب، با بسیاری از ظرفیتهای فکری و فرهنگی مازندران آشنا شوند.
طبرستان از دیرباز سرزمین دلیرمردان بوده است
یکی از محققان و پژوهشگران غرب مازندران درباره اینکه چرا روز ۱۴ آبان روز ملی مازندران است، میگوید: ویژگیهای خاص مازندران باعث این اتفاق و نامگذاری طی سالهای اخیر شده است.
مومن توپا ابراهیمی اظهار میکند: مازندران سرزمینی است که افسانه و اسطوره و تاریخ باهم تضادی ندارند و به آشتی و ملاقات هم رفتند، افسانه و اسطورهاش عین تاریخ بوده و در هم آمیخته است.
وی با بیان اینکه وقتی در مورد کرمان، سیستان بلوچستان و لرستان صحبت می کنیم شاید هیچ کدام شبیه مازندران نباشند، میافزاید: از حوضه آبریز شمالی البرز وقتی به این سو سرازیر می شویم همان بلندترین قله که دماوند است را می بینیم که برابر افسانه ها مریضی و درد در آن راهی ندارد.
محقق و پژوهشگر غرب مازندران تصریح میکند: طبرستان از دیرباز سرزمین دلیرمردان بوده است و مردمان شجاع این سرزمین با جان و دل پذیرای حکومت علویان شدند و دست بیعت به حسن بن زید دادند. یکی از اساتید دانشگاه و محقق و نویسنده چند کتاب نیز در این باره میگوید: سرزمین مازندران از دیرباز پر از رمز و راز بوده است، دارای مردمانی سختکوش و مهربان است که این سرزمین آبستن حوادث گوناگون بوده و این شانس را داشته که مطلع دلیرمردان و نام آوران بزرگی بوده است.
وجیهه ترکمانی می افزاید: نام مازندران از دیرباز بنام پهلوانان و اسطورهها به تاریخ ایران پیوند خورده است و رشادتهای دلیر مردان آن هیچ گاه از ذهن مردم پاک نمیشود.
وی تصریح میکند: در مجموع در بین حوادث متعدد و شخصیتهای گوناگون در طول تاریخ مازندران، اقبال همگانی مردم این دیار که همه دل در گرو اهل بیت داشتند به ساحت مقدس مولی الموحدین حضرت علی نهادند و در سال ۲۵۰ هجری قمری مصادف با ۱۴ آبان ۲۴۳ دست در دست مردی از نسل علویان سید بزرگ علوی حسن بن زید که نسبش با ۵ واسطه به امام حسن مجتبی میرسید نهادند.
این استاد دانشگاه با بیان اینکه مردم ولایت دوست مازندران در این روز خجسته حماسه بزرگی را آفریدند، خاطرنشان میکند: آنگاه که امام زاده سلطان محمد کیا معروف به دبیر صالحانی به بیعت با این سید والا مقام دعوت شدند با خلوص نیت پای در میدان ارادت نهادند و دست حسن بن زید علوی را در میان دستان خود گرفتند و دلدادگی خود را به ساحت علوی رسما اعلام کردند.
ترکمانی میگوید: مردم مازندران و همسایگانش مانند گیلان از دیر باز شیفته خاندان اهل بیت و پدیرای نوادگان حضرت رسول بودند که از جور و ستم حکام بنی عباس و بنی امیه به این سرزمین روی میآوردند و مردم مازندران به گرمی، این بزرگان را پذیرا شدند و امروز وجود بقعهها و امامزادگان متعدد در این سرزمین خود گواه این ادعا است.
وی میافزاید: امام زاده سلطان محمد کیا به نیابت از مردم مازندران نامهای را به حسن بن زید فرستاد و نخستین شهری که افتخار ورود سید علوی را داشت شهر سعید آباد در حوالی مرزن آباد بود و نخستین لشکریان وی را مردم شهرهای رویان، کلار و دیلم تشکیل دادند و نیز نخستین اردوگاه نیز در کجور برپا شد و جریان شیعه گری از این دوره در طبرستان آغاز شد.
مردمی کردن روز و هفته مازندران
سرپرست معاونت سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری مازندران با اشاره به شعار دولت مبنی بر واگذاری امور به مردم گفت: برنامههای امسال “روز مازندران”به مجموعههای مردمی سپرده شود.
قاسم عزیززاده گرجی در جلسه بزرگداشت روز مازندران در ساری افزود: مردمی شدن فعالیتها و پرهیز جدی از تصدی گری دستگاههای اجرایی، این زمینه و بستر را فراهم میکند تا رویداد روز مازندران مطابق میل و پسند مخاطبان جامعه اجرا شود و حتی در گرایش بیشتر جامعه به حضور در این مراسم نیز تاثیر گذارد.
وی فراگیرشدن برنامههای روز مازندران در سطوح مختلف جامعه را به عنوان دیگر برنامهریزیها و اهداف برنامه امسال این روز برشمرد و ادامه داد: در برنامهریزیها باید به گونهای عمل شود که برنامههای متناسب با ذائقه مردم هر منطقه در شهرها و روستاهای مازندران اجرا شود البته خیلی از برنامههای محوری این روز در روستاها اجرا خواهد شد.
سرپرست معاونت سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری مازندران با اشاره به نامگذاری سالروز تشکیل حکومت شیعی در دیار علویان با عنوان روز مازندران، گفت: با این نامگذاری این روز به هویت اصلی خود برگشته است.
وی، روز مازندران را بهانهای برای شناساندن ظرفیتهای ناشناخته و کمتر شناخته شده استان برشمرد و افزود: برنامههای تبیینی جدی با نگاه به داشتههای سنتی در قالبهای متفاوت هنری در این وادی میتواند یاریگر باشد و نباید برنامهها به سمتی برود که سخنرانی صِرف باشد.
عزیزاده گرجی اظهارداشت: از مسوولان و مدیران این انتظار میرود تا با حمایت و راهبری ضمن بهره گیری از اقدامات شاخص و برجسته سالهای گذشته، طرحها و ایدههای نو را در برنامههای این روز اجرا کنند.
وی گفت: در اجرای برنامههای این روز به دنبال هویت سازی هستیم تا از سرمایههای موجود استان بیشتر از همیشه برای آگاهی بخشی نوجوانان و جوانان در خصوص داشتههای مازندران استفاده کنیم.
سرپرست معاونت سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری مازندران، همچنین استفاده از ظرفیت فضای مجازی در این برنامهها تاکید کرد و افزود: شخصیتهای موثری در حوزههای مختلف در مازندران داریم که میتوان به عنوان مشاهیر و مفاخر از آنها در برنامههای این روز نام برد.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی مازندران با بیان اینکه مردم دغدغه زیادی در حوزه هویت دینی و ملی مازندران دارند، گفت: مردمی سازی برنامههای روز مازندران(۱۴ آبان) تقویت میشود.
احسان آهنگر ، ۱۰ آبان ماه در نشست خبری روز مازندران با تاکید بر اینکه از همه ظرفیتهای مردمی برای بزرگداشت روز ملی مازندران استفاده میشود، اظهار کرد: سالهای قبل نیروهای خودجوش مردمی برای بزرگداشت این روز تلاشهای زیادی کردند.
آهنگر با اذعان به اینکه سیزدهم آبان ماه ویژه برنامه «لالِ شو» در رامسر برگزار میشود، ادامه داد: نمایشگاه صنایع دستی در تنکابن و اجرای پیک امید در مناطق محروم استان را نیز در همان روز خواهیم داشت.
این مسئول با اعلام اینکه در روز چهاردهم آبان ماه برنامه محوری ما در روستای صالحان کجور نوشهر با حضور گسترده مردم ولایتمدار استان خواهد بود، بیان کرد: غرب مازندران محل پیدایش حکومت علویان بوده است. برنامه خاص آغاز حکومت علویان توسط مردم روستای صالحان اجرا میشود.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی مازندران اظهار کرد: در چهاردهم آبان ماه جشنواره «رسانه خزر» در چالوس، جشنواره «آوا و نوا» در آمل، جشنواره «روز ملی مازندران» در بندپی و جشنواره «کئی پلا» در ساری برگزار خواهد شد که تا نوزدهم آبان ماه به همراه برنامههای فرهنگی هنری در استان ادامه دارد.
این مسئول یادآور شد: پانزدهم آبان ماه ویژه برنامه تکریم از استاد محمدرضا اسحاقی را در شهرستان بهشهر با حضور اصحاب فرهنگ و هنر و رسانه خواهیم داشت.
به گفته آهنگر ویژه برنامه «فریشو» در فریدونکنار، همایش ملی تاریخی مازندران در دانشگاه مازندران بابلسر، جشنواره نمایشی «میرکا مازندرانی» در بابلسر و جشن ملی «مازرون» در سوادکوه در پانزدهم آبان ماه برگزار میشود.
وی با بیان اینکه تنوع برنامهها به مناسبت روز مازندران متنوع و متعدد است ادامه داد: در شانزدهم آبان ماه جشنواره شعر طبری در سوادکوه، عصرشعر طبری سرایان در تنکابن، جشنواره «تیسا پلا» در اردوگاه بادله واقع در میاندورود و نمایشگاه خوشنویسی زندگی نامه هنرمندان را در قائمشهر خواهیم داشت.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی مازندران با اشاره به اینکه به دنبال برگزاری همایش تخصصی ویژه فرهنگ زیست محیطی توسط محیط زیست استان هستیم، خاطرنشان کرد: اگر این برنامه محقق شد در شانزدهم آبان ماه برگزار خواهد شد. این مسئول تصریح کرد: در هفدهم آبان ماه محفل شعر «شورم» را در محمودآباد، دومین همایش مرغ آهیل در گلوگاه و نشست علمی تخصصی زبان طبری با محوریت هویت بخش زیست بوم ، بسترسازی فرهنگ در حوزه هنری مازندران برگزار خواهد شد.
آهنگر، برگزاری همایش نویسندگان و مولفین حوزه مازندران را یک همایش تخصصی دانست که در بابلسر برگزار می شود، افزود: جشنواره آداب و رسوم طبرستان را در بهشهر و نمایشگاه تصویری اسناد ملی مازندران را در بابلسر خواهیم داشت. وی ادامه داد: در روز هجدهم آبان جشن ویژه روز مازندران در بهشهر، جشنواره بازی «بوردکا» در جویبار، جشن ملی مازندران در رویان، گرامیداشت روز ملی مازندران در مرزن آباد اختتامیه جشنواره «ونوشه و آیینه نگار»، جشن طبری در نکا و آئینهای سنتی مازندران را در ارطه خواهیم داشت.
