سرویس اجتماعی
میکروب شیرابهها ۴۰ هزار برابر زبالههای معمولی است. بنا به نظر کارشناسان در هر میلیگرم شیرابه زبالهها بیش از ۱۰۰ میلیون باکتری مضر موجود است که عامل انتقال بیش از ۱۱۸ نوع بیماری حاد است که سلامت انسان و محیط زیست را به شدت تهدید میکند.
امروزه هر انسان تحصیل کرده و آگاهی که او را دغدغهای هرچند اندک نسبت به آینده نگری و مآل اندیشی نوع بشر باشد به نیکی آگاه است که در دورانی پای به عرصه وجود نهاده که تمدن پر ادعای انسان، زمین را با مخاطرات بس جدی و هولناکی به چالش طلبیده است.
برای به دست آوردن تصوری از میزان آلودگی و مسمومیتی که در شیرابه موجوداست کافی است بگویم که میزان میکروبهای موجود در شیرابه بالغ بر ۴۰هزار برابر زبالههای معمولی است و حتی حل شدن چند قطره از آن در هر آبی به سانِ آزاد شدن یک بمب میکروبی خطرناک است که عامل سرایت انواع بیماریها به انسان و دام و گیاه میباشد.
بر اساس پژوهشهای صورت گرفته فقط یک لیوان شیرابه قادر است یک درخت تناور را بطور کامل از ریشه بخشکاند.
در رابطه با آلودگی آبهای زیرزمینی و امکان نفوذ شیرابه به داخل آنها همواره باید قدرت تصفیه پذیری و رفع آلودگی در هنگام حرکت شیرابه از لایههای مختلف زمین را مد نظر قرار داد، چرا که قدرت خود پالایی سفره آبهای زیر زمینی به سبب جریان آهسته آن چندین برابر کمتر از آبهای جاری در سطح است.
شیرابه زباله از آلودهترین ترکیبات تولید شده از فاضلابهای دپو شده صنعتی و شهری میباشد که حاوی حجم بسیار بالایی از مواد آلی و ترکیبات شیمیایی و معدنی میباشد. این ترکیبات یکی از بزرگترین تهدیدها برای سفرههای آب زیر زمینی و تصفیه فاضلاب به شمار میروند. با توجه به نوع زبالههای دفن یا انباشته شده بر روی هم، زمان و عمر دفن، مقدار آب ورودی و موجود در توده زبالهها و همچنین شرایط محیطی و غیره همگی میتوانند بر مقدار و همچنین خصوصیات شیرابه زباله تاثیرگذار باشند. به طور خلاصه میتوان خصوصیات شیرابه زباله را به این صورت توصیف کرد: مایع قهوهای تیره رنگ با بوی نامطبوع که حاوی حجم بالایی از فلزات سنگین، مواد آلی، هیدروکربنها و فسفر میباشد. ورود شیرابه به سفرههای آب زیرزمینی باعث میشود تا نیترات و فلزات سنگین در آب را افزایش دهد که به شدت بر سلامت محیط زیست و انسان تاثیر نامطلوب ایجاد خواهد نمود. علاوه براین، شیرابهها به لایه های خاک نفوذ میکنند و به همین دلیل منجر به تغییر در خصوصیات شیمیایی و فیزیکی خاک شده و نه تنها حاصلخیزی آنها را با چالش مواجه میکنند، بلکه در گسترش بیماریهای مختلف موثر خواهند بود.
در سه استان شمالی در حالت عادی روزانه حدود ۶ هزار تُن پسماند تولید میشود
استان مازندران از جمله استانهایی است که به دلیلِ عدم اتخاذ تدابیر لازم جهتِ ساماندهی و رفعِ خطر کردن از زبالهها به ویژه شیرابهها، هر روزه در گیر و دارِ مخاطراتِ بهداشتی و محیط زیستی آن دست و پا میزند.
از خطرِ آلوده شدنِ منابع آبی نظیرِ رودخانهها و سفرههای آب زیرزمینی تا خطرِ آلوده شدنِ خاک و …
موضوع از جایی اهمیت مییابد که به غیر از آلودگی منابع آبی، این شیرابهها پس از فرونشست در زمین، خاک را نیز آلوده میکنند و وقتی خاک آلوده باشد، مواد غذایی حاصل از آن نیز آلوده خواهند بود.
روزانه ۵۸ هزار تن زباله در کشور تولید میشود که در این میان سهم استانهای مسافر خیز مانند گیلان، مازندران و گلستان بسیار نگران کننده است، در این سه استان در حالت عادی روزانه حدود ۶ هزار تُن پسماند تولید میشود که در ایام تعطیلات تابستانی و نوروزی گاهی تا سه برابر بیشتر میشود که این فاجعهای برای محیط زیست شمال کشور است زیرا شیرابههای این حجم زیاله جنگل و طبیعت آن منطقه را نابود میکند و در نهایت وارد رودخانه با ورود به محصولات کشاورزی، زندگی و سلامت مردم را تحت تاثیر قرار میدهد. معاون محیط زیست انسانی اداره کل حفاظت از محیط زیست مازندران میگوید که کم بارشی و کم شدن آب رودخانههای استان علاوه بر اینکه خشکسالی را ایجاد کرده اثرات و تبعات آن در بخشهای دیگر نمایان شده است. علی اکبر یداللهی میافزاید: کم آبی رودخانههای مازندران باعث شده تا آلایندههایی که در این بخش از محیط زیست وارد میشود بیشتر رخ نمایی کند. وی میگوید: فاضلابهای خانگی، صنعتی و کشاورزی عمده ترین آلایندههای سرریز شده در رودخانههای مازندران هستند که همواره این موضوع مطرح شده است. معاون محیط زیست انسانی اداره کل حفاظت از محیط زیست مازندران افزود: در زمان پُرآبی رودخانهها غالبا این آلایندهها همراه با جریان آب جاری و روانه دریا میشود و کمتر دیده میشود. وی گفت: اما با کم شدن آب رودخانهها مواد آلاینده که به نسبت وزن سنگین تری از آب دارند در رودخانه باقی میمانند، علاوه بر اینکه بسترت رودخانه چهره زشت و ناپسندی میگیرد باقی ماندن آن باعث تشدید آلایندگی و خطرات و تبعات زیستی و انسانی را در بر دارد. یداللهی اضافه کرد: همانگونه که فاضلابها باعث آلودگی شناگاههای مازندران شده است و مشکلات پوستی و گوارشی را برای افراد ایجاد میکند فاضلابهای رودخانههای خشک وارد چرخه غذایی نیز میشود.
بازگردش شیرابه
اکنون یکی از رایج ترین و آسان ترین روشها برای مدیریت و همچنین تصفیه شیرابه زباله بازگردش آنهاست. همان طور که از نام این روش مشخص است، شیرابههای خارج شده از محل دفن مجدد جمع آوری و برگشت داده میشوند. ورود مجدد این ترکیبات به محل دفن باعث میشود تا واکنشهای بیولوژیکی و شیمیایی انجام شود و در نهایت شیرابههای جدید تولیدی از نظر غلظت و همچنین مواد آلی و معدنی و سایر خصوصیات با تغییر مواجه میشوند و از کیفیت بیشتری برخوردار هستند.
تبخیر شیرابه زباله
از ساده ترین روشها برای کاهش اثرات منفی و بهبود خصوصیات شیرابهها میتوان به فراهم ساختن شرایط برای تبخیر آنها اشاره نمود. در این روش شیرابهها در فضای باز و وسیع قرار گرفته و به آنها زمان اختصاص داده میشود تا به مرور تبخیر شوند.
راه اندازی سایت تصفیهخانه بیولوژیکی شهرداری ساری با ظرفیت ۴۰ مترمکعب
خوشبختانه روز گذشته همزمان با آخرین روز از هفته دولت، سایت تصفیهخانه بیولوژیکی شهرداری ساری با ظرفیت ۴۰ مترمکعب به بهرهبرداری رسید.
به گزارش روابط عمومی شهرداری ساری، فرآیند تصفیهخانه بهصورت بیولوژیکی ترکیبی (هوازی – بیهوازی) شیمیایی بوده که بهمنظور تصفیه شیرابه و جهت مصارف کشاورزی مطابق با استانداردهای زیستمحیطی است. شیرابههای تصفیهشده برای شستشوی حمل زباله، آبیاری فضای سبز و محیطهای درختکاری شده مورداستفاده قرار میگیرد. رئیس شورای اسلامی شهرساری در این آیین با عنوان اینکه شهرداری ساری با توجه به مشکلات پیش رو و بدهیهای از گذشته اما توانست با احداث این تصفیهخانه بخشی از مشکلات این حوزه را مرتفع کند، گفت: وجود شیرابه در سکوی زباله و آلایندگی آن موجب نارضایتی شهروندان بود که اجرای این پروژه تا حد زیادی این مشکل را مرتفع کرد. پرویز شعبانی از زباله بهعنوان معضل اصلی نام برد و افزود: ماهیانه ۱۰ میلیارد تومان برای حمل زباله مرکز استان هزینه میشود. مدیرکل دفتر امور شهری و شوراهای استانداری مازندران گفت: زباله مشکل و معضل تمام شهرداریهای استان است و شهرداری ساری نیز در مرکز استان از این امر مستثنی نیست. مهدی انگوران به پیگیریهای مستمر استاندار مازندران و مدیران شهری در خصوص تکمیل نیروگاه زبالهسوز ساری اشاره کرد و افزود: تلاش داریم تا پایان امسال این پروژه زیستمحیطی در مرکز استان را به پایان برسانیم تا گامی مهم برای مدیریت پسماند رقم بخورد. مدیرکل دفتر امور شهری و شوراهای استانداری مازندران اظهار داشت : اگر روند احداث نیروگاه زبالهسوز ساری به اتمام برسد بیشک بسیاری از مشکلات پسماند حل خواهد شد. انگوران بیان کرد: تصفیهخانه از ضروریات مدیریت پسماند است و میتواند در کاهش بوی زباله اثرگذار باشد.
معاون خدمات شهری شهرداری ساری نیز دستیابی شهرداری ساری به دانش تصفیه شیرابههای شهری را از افتخارات تیم مدیریت شهری عنوان کرد که و گفت: این طرح با گذشت ۲ سال و تلاش شبانهروزی توانست به سطح پایداری معقول و منطقی دست پیدا کند. علیرضا حمیدی با اشاره به طرح سکوی موقت زباله در مرکز استان این پروژه را تنها سکوی انتقال زباله مجهز به تصفیه در نوار شمالی کشور عنوان کرد که در کنار سکوی زباله احداث شد، افزود: شیرابههای تصفیهشده برای آبیاری فضای سبز و محیطهای درختکاری شده مورداستفاده قرار میگیرد. وی ادامه داد: در احداث این پروژه که سازمان مدیریت پسماند شهرداری، سازمان عمران و مدیریت خدمات شهری پایکار بودند تا زمان راهاندازی نیروگاه زبالهسوز فعال خواهد بود. حمیدی ادامه داد: تمام اقدامات این تصفیهخانه با بهرهگیری از توان داخلی بوده است.
نبود تصفیه فاضلاب شهری و فعالیت لجن کشهای دراین بخش از مشکلات جدی مازندران محسوب
مدیرکل محیط زیست مازندران چندی پیش در همین راستا با اظهار اینکه محیطزیست به عنوان دستگاه حاکمیتی و ناظر در مقوله مدیریت پسماند است با مشکلات زیادی مواجه است، گفت: وضعیت آلودگی در رها شدن شیرابه زباله بسیار خطرناک شده است. مدیرکل حفاظت محیط زیست مازندران، به شروع شنا در سواحل مازندران اشاره کرد و ادامه داد: شناگاههای استان به شدت در معرض شیرابههای زباله قرار دارد. وی به شناسایی ۲۷ چالش مدیریت پسماند مازندران از سوی حفاظت محیط زیست استان اشاره کرد و گفت: نبود تصفیه فاضلاب شهری و فعالیت لجن کشهای دراین بخش از مشکلات جدی مازندران محسوب میشود. کاویان به نبود سایت ویژه دفع و مدیریت پسماندهای صنعتی، دارویی و شیمیایی در مازندران اشاره کرد و یادآور شد: از سوی دیگر آرای دادگستری در مقابله با متخلفان در مدیریت پسماند کارایی ندارد. مدیر کل حفاظت محیط زیست مازندران همچنین نسبت به این موضوع که اداره کل محیط زیست هیچ اطلاعاتی از نحوه، میزان اعتبارات و چگونگی هزینه برای مدیریت پسماند در مازندران ندارد، انتقاد کرد. این مسئول از بررسی چالشهای مدیریت پسماند از ۱۰ سال گذشته تاکنون خبر داد و گفت: در شرایطی که استان با تولید حدود سه هزار تن زباله با چالش مواجه است، زبالههای گردشگران شرایط مدیریت پسماند را دوچندان سخت تر کرده است.
