طبق ادعای اتحادیه شالیکوبیداران مازندران به طور متوسط هم اکنون در هر واحد ۳۵۰ تا ۴۰۰ تن برنج سفید آماده فروش وجود دارد که با توجه به گذشت بیش از ۶ ماه، خطر گسترش آفتهای انباری بین هزاران تن برنج، تهدیدی جدی است. طبق اعلام رسمی جهاد کشاورزی مازندران یکهزار واحد شالیکوبی در استان فعال […]
طبق ادعای اتحادیه شالیکوبیداران مازندران به طور متوسط هم اکنون در هر واحد ۳۵۰ تا ۴۰۰ تن برنج سفید آماده فروش وجود دارد که با توجه به گذشت بیش از ۶ ماه، خطر گسترش آفتهای انباری بین هزاران تن برنج، تهدیدی جدی است.
طبق اعلام رسمی جهاد کشاورزی مازندران یکهزار واحد شالیکوبی در استان فعال است که اگر متوسط در هر واحد ۳۰۰ تُن برنج آماده فروش نگهداری شود، یعنی۳۰۰ هزار تُن، برابر با حدود یک سوم تولیدی برنج سال جاری که اکنون در معرض خطر آفت انباری قرار گرفته است.
صاحبان کارخانهها که خود عمده خریداران برنج هستند و واحدهای شالیکوبی به عنوان انبار محسوب میشود، میگویند: بازار برنج استان از مردادماه امسال که برنج جدید وارد بازار شد، همچنان کم رونق است، به طور یقین با تداوم کم رونقی بازار و با رو به گرما رفتن هوا، برنجهای موجود در معرض خطر آفات انباری به خصوص شپشک سر خرطومی قرار خواهد گرفت.
طبق آمار رسمی سازمان جهاد کشاورزی مازندران امسال یک میلیون و ۳۵۰ هزار و ۸۳۹ تُن شلتوک برنج در ۲۱۵ هزار هکتار اراضی شالیزاری استان تولید شد که ۲۳۶ هزار و ۵۴۹ تُن شلتوک ارقام پرمحصول در ۸۰۱ هزار و ۶۰۳ تُن شالی ارقام محلی بوده است.
بنابر این گزاش همچنین از ۴۱ هزار و ۳۲۰ هکتار مزارع پرورش رتون استان ۹۴ هزار و ۸۸۸ تُن و از ۵۸ هزار و ۸۳۲ هکتار مزارع کشت مجدد برنج ۲۱۷ هزار و ۲۶۳ تُن شلتوک استحصال شد.
در گذشته در برداشت دستی شالیها از ساقه با داس درو و به مدت سه روز روی ساقه در مزرعه و در معرض هوای آفتابی خشک میشده است و سپس با جمع آوری آن خرمنکوبی انجام میگرفت و در این روش شالی خشک شده مدتها قابلیت نگهداری داشت و حتی در این روش شالیکاران معتقدند که هر چه شالی به صورت شلتوک نگهداری شود کیفیت آن در تبدیل به برنج سفید بهتر میشود، اما در برداشت مکانیزه که طبق آمار در پنج سال اخیر به ۹۵درصد رسیده است شالی دانهها از خوشههای طلایی جدا شده و به اصطلاح همزمان با درو خرمنکوبی با رطوبت بالا صورت میگیرد، یعنی برای جلوگیری از خرد شدن و شکستگی تقریبا عمده شالیهای تولیدی استان در بازه زمانی حدود ۴۵روز به برنج سفید تبدیل میشود و مانند گذشته شالی در انبارها به جز میزان اندک در منطقه شرق استان نداریم.
برنج کیفی مازندران با قیمت حدود ۸۰ هزار تومان هم مشتری ندارد
مدیر یک واحد شالیکوبی در بابل و از آگاهان بازار برنج مازندران در این باره گفت: اگر برنج سفید آماده عرضه به فروش نرسد و یا جابجا نشود، لکه دار شده و آفت شپشک وارد برنج میشود.
احمد قربانی افزود: اکنون در شالیکوبیهای این بخش افزون بر۳۰۰ تُن برنج سفید آماده فروش وجود دارد که خریدار نداشته و این درحالی است که آفتهای انباری از جمله شپشک محصولات کشاورزان را تهدید میکند.
وی با بیان اینکه حدود ۴۰ درصد برنج آماده فروش متعلق به کشاورزان و مابقی برای تاجران است، ادامه داد: در سالهای اخیر بر خلاف یک دهه گذشته که شالی در شالیکوبیها انبار میشد و بر اساس نیاز کشاورزان و یا تجار تبدیل به برنج سفید میشده است، همزمان با گسترش مکانیزه شدن برداشت با استفاده از کمباینهای مخصوص که درو همراه با رطوبت بوده و به ناچار همه شالیها در شالیکوبیها به برنج سفید تبدیل میشود، یعنی در شرایطی که با طولانی شدن انبارداری خطر نفوذ آفت به برنج سفید چندین برابر نسبت به شالی است.
قربانی با بیان اینکه با توجه به پایان روزهای سال اما تقاضای خرید برنج از استانهای دیگر همچنان بسیار کم است و به ندرت سفارش اعلام میشود، افزود: اکنون قیمت برنج طارم محلی در شالیکوبیها حدود ۷۸ تا۸۰ هزار تومان در هر کیلوگرم است. وی با اشاره به اینکه این قمیت برای کشاورزان به صرفه نیست اما شالیکاران به ناچار حاضر به فروش محصول خود هستند، ادامه داد: براساس اطلاعات گرفته شده از تجار بازار کشور مملو از برنج خارجی با قیمت مناسب است.
مدیر واحد شالیکوبی در شهرستان محمودآباد با بیان اینکه در این واحد ۶۰۰ تُن برنج سفید آماده فروش که ۴۰ درصد آن متعلق به کشاورزان است، وجود دارد، گفت: به رغم نیاز جدی تولیدکنندگان به فروش محصول برنج، ولی به دلیل رکود بازار، برای محصول برنج مشتری وجود ندارد.
جلیل جهان فر با بیان اینکه قیمت ۷۵ تا۸۰ هزار تومان برای برنج کیفی طارم هاشمی و ۵۴ تا ۵۵ هزار تومان برای رقم فجر بسیار ناچیز است، اضافه کرد: واردات بی رویه برنجهای خارجی در سال جاری سبب رکود بازار برنج و عدم تقاضا برای برنج تولید داخل شده و برنج تولیدی همچنان در انبارها و کارخانجات مانده است، درحالی که شالیکاران برای کشت و کار در سال زراعی جدید سخت مشغول شخم و شیار و خزانهگیری هستند، یعنی تا ۲۰ روز آینده نخسیتن نشاء برنج جدید نیز عملیاتی میشود.
وی ادامه داد: با توجه به طرح خودکفایی برنج، راکد بودن بازار برنج و کاهش بیش از حد قیمت آن نمیتواند دلایل چندان قابل فهم و توجیه برای کشاورزان باشد.
وی اظهار داشت: از طرفی از آن جایی که شرایط اقلیم استانهای شمالی به خصوص گیلان و مازندران سبب شد تا این خطه به عنوان خاستگاه اصلی آفت شپشک برنج باشد، وجود درجه حرارت و رطوبت مناسب و با عنایت به حجم بالای موجودی برنج در انبارها و کارخانجات شالیکوبی خطر از بین رفتن برنج بسیار جدی است.
وی وجود این همه برنج در شالیکوبیها را بی سابقه توصیف کرد و گفت: امیداوم دولت برای خرید برنج وارد میدان شود، چراکه علاوه بر خطر آفت برنج، فعالیت کشاورزی نیز در این خطه تحتالشعاع قرار میگیرد.
جهان فر که عضو هیات مدیره اتحادیه شالیکوبی داران مازندران نیز است، گفت: هر ساله در یک ماهه پایانی سال هر روز بار برنج سفید به تهران حمل میشد اما امسال هر هفته یکبار نیز صورت نمیگیرد. در مجموعه بازار خرید و فروش برنج در سال زراعی جاری راکد بوده است و تقاضای برنج از تهران و دیگر استانهای کشور نداریم.
رونق نسبی برنج مازندران در
هفته جاری
مدیرعامل مرکز تجارت بین المللی و پایانه صادرات برنج کشور با بیان اینکه در صورتی که دستگاههای اجرایی، ارگانها و نهادهای دولتی برای خرید برنج داخلی وارد میدان شوند، بدون شک برنج دوباره رونق خواهد گرفت و در این صورت تفاوت و شوک قیمتی نیز بر بازار ایجاد خواهد شد، خاطرنشان کرد: استاندار مازندران در این زمینه قول مساعد داده است که از تعیین قیمت دستوری برای خرید برنج، جلوگیری خواهد کرد.
سید اسماعیل یزدان پناه با بیان اینکه پس از سالها تلاش، در نهایت برنج مازندران به مدت ۲ سال است که وارد بورس کالای کشاورزی شده است، گفت: با توجه به شفافیت به وجود آمده در عرضه این محصول در بورس کالای کشاورزی، جای سوال است که چرا سازمانهای دولتی حداقل نصف برنج مصرفی خود را از بورس خریداری نمیکنند.
مدیرعامل مرکز تجارت بین المللی و پایانه صادرات برنج کشور از تلاش و برنامه ریزی برای رفع مشکلاتی که در حوزه برنج ایجاد شده است خبر داد و با بیان اینکه در حال برنامه ریزی هستیم تا کشاورزان در آینده با رغبت بیشتری به کشت و کار ادامه دهند تا به خودکفایی برسیم، افزود: در ۲ سال گذشته به علت همه گیری ویروس کرونا که افزایش قیمت، تورم و نقدینگی زیاد را نیز به همراه داشت، اکنون با از بین رفتن این بیماری، تقاضا برای مصرف برنج داخلی افزایش یافته است.
یردان پناه ادامه داد: تعیین قیمت دستوری برای خرید برنج از یک سو و افزایش تقاضا برای مصرف این محصول از سویی دیگر که در نتیجه افزایش قیمت را نیز در پی داشت باعث شد بسیاری از فروشگاههای زنجیرهای جریمه شوند و در سال زراعی جدید نیز با توجه به اینکه قیمت خرید برنج اعلام نشد و در ارتباط با اینکه برنج از حالت تعزیراتی خارج شده است، اطلاع رسانی لازم صورت نگرفته است، به همین علت فروشگاههای بزرگ تمایلی به خرید برنج ایرانی ندارند و بر عکس نسبت به خرید برنج خارجی تمایل دارند.
یزدان پناه از صادرات یک کانتینر برنج محلی ایرانی به مسکو خبر داد و با عنوان اینکه با فروشگاههای بزرگ این کشور نیز برای فروش برنج ایرانی مذاکراتی صورت گرفته است، یادآور شد: ضمانت لازم برای خرید برنج محلی توسط مسوولان باید صادر شود تا بتوانیم به تعهدات خودمان در این بخش عمل کنیم.
وی از نحوه بسته بندی برنج ایرانی که در فروشگاههای مسکو عرضه میشود انتقاد و بیان کرد: نحوه بسته بندی کالاهای صادراتی ایرانی به هیچ عنوان مطلوب نبوده و باید تمهیداتی فراهم شود تا برنج صادراتی در محل پایانه آمل نظارت شود.
یزدان پناه یکی از مزیتهای عرضه محصولات کشاورزی در بازار بورس را شفاف سازی قیمت و کوتاه کردن دست دلالان دانست و گفت: در واقع بورسی شدن محصولات استراتژیک کشاورزی به نوعی جایگزین قانون خرید تضمینی است که با هدف حمایت از تولید محصولات راهبردی کشاورزی در دست اجرا قرار گرفته است.
برنجکاری یکی از مهمترین فعالیت کشاورزی در مازندران و منبع مهم درآمد کشاورزان استان است و با تولید بیش از یک میلیون تُن، ۴۲ درصد برنج مورد نیاز کشور از این استان تامین میشود.
