وضعیت بارش بهاری و تابستانی در استان مازندران تا حدودی مطلوب بوده است و همین بخشی از کمبود بارش در پاییز و زمستان گذشته را جبران کرد اما آیا استان مازندران که به دلیل اراضی گسترده کشاورزی و همچنین حضور مسافران در نوروز و تابستان، نیاز آبی فراوانی دارد، به شرایط پُرآبی رسیده است و […]

وضعیت بارش بهاری و تابستانی در استان مازندران تا حدودی مطلوب بوده است و همین بخشی از کمبود بارش در پاییز و زمستان گذشته را جبران کرد اما آیا استان مازندران که به دلیل اراضی گسترده کشاورزی و همچنین حضور مسافران در نوروز و تابستان، نیاز آبی فراوانی دارد، به شرایط پُرآبی رسیده است و نگرانی درخصوص ناترازی آبی در این استان مرتفع شده است ؟ قطعاً خیر.

یکی از آسیب‌هایی که زیست را در استان مازندران و گلستان تهدید می‌کند و تاکنون مدیران و دلسوزان چندین بار در این خصوص هشدار داه‌اند،
موضوع ناترازی آبی در این دو استان است به‌عبارت روشن، طی چند سال گذشته همواره مصرف آب چه در حوزه شِرب و کشاورزی در این دو استان بر تأمین آن پیشی داشته است و همین ناترازی موجب شد در برخی مقاطع، کشت برنج در مناطقی از مازندران متوقف شود و وضعیت آب شرب بخش‌هایی از این دو استان به مخاطره جدی بیفتد.
درخصوص بارش‌های چندماه اخیر نیز برخی از این ناترازی جبران شد اما مازندران همچنان در وضعیت وخیم آب قرار دارد و هم آب دریای خزر در پَس‌رفت قرار دارد و هم سفره‌های آب زیرزمینی وضعیتی کاهشی پیدا کرده است و در چنین شرایطی لازم است مصرف را مدیریت کرد. اداره آب منطقه‌ای مازندران به‌عنوان دستگاهی که متولی تأمین آب است، نیز بر ادامه این ناترازی تأکید کرد و بنابراین باران‌های چندماهه اخیر که البته بسیار ارزشمند و به جا بود، نباید دستِ ما را بر مصرف در آب کشاورزی یا شرب، باز کند ضمن این‌که هیچ تضمینی وجود ندارد که چند ماه آینده سال، بارش‌ها به همین وضعیت باشند. مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای مازندران با بیان این‌که انجام کشت دوم برنج با استفاده از منابع آبی زیرزمینی در مازندران ممنوع است، گفت: با توجه به کمبود منابع آب در دشت‌های مازندران و آغاز برداشت برنج، انجام کشت دوم در استان ممنوع است و برای آبیاری کشت دوم برنج در کشتزارهای سراسر استان از منابع سطحی و زیرزمینی برنامه‌ای نداریم. حیدر داوودیان اظهار کرد: هرچند که امسال شاهد بارش‌های خوبی در استان بودیم که به رفع کم‌آبی در بسیاری از کشتزارهای تحت تنش آبی استان کمک کرد، اما مانند سال‌های گذشته انجام کشت دوم توصیه نمی‌شود و از کشاورزان درخواست داریم که پس از برداشت برنج اقدام به کشت دوم چه به صورت رتون و چه نشاءِ مجدد نکنند.
وی افزود: امسال با برنامه‌ریزی و نوبت‌بندی توزیع آب کشاورزی و به کمک بارش‌های به‌هنگام از نظر تأمین آب شالیزارهای استان شرایط بهتری نسبت به سه سال اخیر داشتیم. اما با توجه به کاهش آورد رودخانه‌ها و بارندگی‌ها در مرداد و شهریور هر سال و نیاز بالای کشت دوم به آب، امکان توزیع آب برای کشت دوم وجود ندارد. بنابراین توصیه می‌کنیم که کشاورزان به منظور پیشگیری از چالش‌های ناشی از کم‌آبی و خسارات احتمالی از انجام کشت دوم خودداری کنند. مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای مازندران با اشاره به وضعیت نامناسب آب‌های زیرزمینی در مازندران خاطرنشان کرد: بسیاری از کشاورزان به‌طور معمول برای انجام کشت دوم آب مورد نیاز را از چاه‌ها برداشت می‌کنند که فشار زیادی به منابع زیرزمینی وارد می‌کند. داوودیان با اشاره به شرایط کاهشی آمار آب‌های زیرزمینی در مازندران تصریح کرد: در سال آبی جاری نسبت به مدت مشابه سال گذشته ذخایر آبی زیرزمینی مازندران ۱۹۰ میلیون متر مکعب کاهش یافته است. طبق آمارها تا پایان خرداد امسال تراز آب‌های زیرزمینی مازندران نسبت به زمان مشابه در دوره درازمدت (سه دهه پیش) ۱۱۲ سانتیمتر کمتر شد که رقم قابل توجه و نگران‌کننده‌ای است. وی افزود: در فصل کشاورزی پارسال ۴۵ درصد از ۲ میلیارد و ۵۰۸ میلیون متر مکعب آب استفاده شده در شالیزارهای مازندران، یعنی معادل یک میلیارد و ۱۴۰ میلیون متر مکعب از منابع زیرزمینی برداشت شده بود. مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای مازندران اظهار کرد: تلاش ما و همکاران‌مان بر این است تا با اجرای طرح‌های زیرساختی مهار و توزیع آب‌های سطحی همزمان با حفظ منابع آبی زیرزمینی نیاز آبی استان را تامین کنیم و انتظار داریم که کشاورزان نیز به منظور حفاظت از آب‌های زیرزمینی و پایداری کشت هشدارهای صادر شده مبنی بر ممنوعیت کشت دوم را جدی بگیرند. نتیجه‌ای که می‌توان از این اظهارنظر گرفت این است که ناترازی آبی در مازندران همچنان ادامه دارد و همچنان توجه و تمرکز مردم و مدیران باید بر مدیریت مصرف باشد.