اگر مروری به اجرای طرح هادی طی سال‌های اخیر داشته باشیم متوجه چند نکته درخصوص این طرح می‌شویم ازجمله این‌که این طرح که با هدف ساماندهی ساخت‌وسازها و نظامند کردن توسعه در مناطق روستایی و شهرهای کمتر از بیست هزار نفر جمعیت و همچنین پیشگیری از ساخت‌وسازهای خارج از بافت مسکونی، تنظیم شد، اقدامی بسیار […]

اگر مروری به اجرای طرح هادی طی سال‌های اخیر داشته باشیم متوجه چند نکته درخصوص این طرح می‌شویم ازجمله این‌که این طرح که با هدف ساماندهی ساخت‌وسازها و نظامند کردن توسعه در مناطق روستایی و شهرهای کمتر از بیست هزار نفر جمعیت و همچنین پیشگیری از ساخت‌وسازهای خارج از بافت مسکونی، تنظیم شد، اقدامی بسیار ارزشمند بود و در هر جایی که به‌طور کامل انجام شد نیز به اهداف خود رسید.

نکته دوم این‌که در حاشیه این طرح که در اوایل دهه ۸۰ عملیاتی شد، مقرر شده بود پس از ده سال، طرح مورد بازبینی واقع شود و در هر جا که امکان آن وجود دارد، توسعه یابد اما برابر اخباری که ما داریم، این بازبینی در عمل صورت نگرفت و امروز در برخی روستاهای مازندران، گیلان و گلستان، ضرورت توسعه طرح وجود دارد اما دستگاه متولی یعنی بنیاد مسکن انقلاب با این استدلال که دولت بودجه و اعتبار لازم را تخصیص نداده است، تقریباً بازبینی را فراموش کرده است. نکته سوم در بسیاری از روستاهای مازندران نیز به‌رغم این‌که طرح در مرحله اول ابلاغ شد و سکنه روستا، عقب‌نشینی کردند اما اجرا در همین مرحله باقی ماند و توسعه آسفالت مسیر و جابه‌جایی تیرچراغ برق و هر اقدامی که برابر طرح لازم است، رها مانده گویا که متولی ندارد و بنیاد مسکن نیز در مواردی مدعی است چون دولت پول پیمانکاران را پرداخت نکرده است، اجرای طرح بلاتکلیف رها شده است به‌عنوان یک نمونه از ده‌ها نمونه، بلاتکلیفی اجرای طرح هادی در «روستای معلم‌کلا سفلی» از توابع بخش مرکزی مرکز مازندران قابل بررسی است.

نکته چهارم این است که در برخی مناطق روستایی که ضرورت داشت توسعه طرح هادی ابلاغ شود، این کار هم صورت نگرفت و برخی اهالی و ساکنان این روستاها اقدام به ساخت و ساز در حاشیه و بیرون طرح کردند و این اقدام را از سر ناچاری انجام دادند به این دلیل که افزایش قیمت مصالح ساختمانی و آهن‌آلات آنان را نگران کرد که اگر اقدامی نکنند، پنج سال دیگر روشن نیست که قیمت‌ها به چه سطحی خواهد رسید و با ترس از احتمال تخریب، مسکن خود را ساخته یا در شرف ساخت هستند. نکته بعدی این است که پاسخ بنیاد مسکن به همه این موارد این است که دولت اعتبار لازم را در اختیار ما قرار نداد و از پیمانکاران طرح حمایت لازم را به‌عمل نیاورد و چه بسا استدلال آنان درست باشد اما نتیجه این شد که طرح هادی، در اکثر مناطق روستایی رها شده و گمراه است و ساکنان این مناطق هم سردرگم هستند. نکته مهم بعدی این است که در حوزه عمرانی هر طرحی مشمول گذشت زمان شود به عبارت روشن، به «زمان‌بندی اجرای طرح» به هر دلیل و با هر استدلالی، بی‌توجهی صورت گیرد، خسارت‌بار است چون هم طرح را ناقص خواهد کرد و هم از نظر اعتباری، در نهایت تا چند برابر اعتبار ریالی تعیین‌شده بر دست دولت یا دستگاه متولی و پیمانکار هزینه تحمیل می‌کند، هزینه‌ای که در نهایت به قیمت سردرگمی مردم و از سهم بیت‌المال پرداخت خواهد شد. سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری مازندران نیز تسریع در تهیه طرح‌های عمران شهری و روستایی را ضروری دانست و گفت: طولانی شدن تصویب طرح‌های هادی سبب ناکارآمدی آن شده است. احمد توکلی در کارگروه توسعه زیربنایی مازندران، با بیان این‌که مصوبات کارگروه باید در راستای توسعه متوازن و پیشرفت استان باشد، گفت: کارهای عمرانی باید در راستای توسعه متوازن و پیشرفت حداکثری استان باشد و تأخیر در اجرای مصوبات، اهداف دولت در توسعه را به تأخیر خواهد انداخت. وی نظرات کارشناسی را در فرآیند تصویب مصوبات و تصمیمات کارگروه حائز اهمیت دانست و افزود: انتظار می‌رود تا اعضا کارگروه در کمیته فنی بحث کارشناسی برای طرح‌ها داشته باشند و در کمیته فنی نیز با نظرات کارشناسی به پرونده‌ها پرداخته شود. سرپرست معاونت عمرانی استانداری مازندران با اشاره به این‌که پرونده‌هایی در شورای برنامه‌ریزی استان مطرح می‌شود که در کارگروه توسعه زیربنایی بررسی و تصویب شده است و مدیران عضو کارگروه، در شورای برنامه‌ریزی نیز حضور دارند، یادآورشد: شورای برنامه‌ریزی شورای سیاست‌گذار کلان استان است و پرونده‌های مطرح شده در شورای برنامه‌ریزی از قبل باید در کارگروه تعیین تکلیف شوند و در شورا تائید گردند و وقت شورای برنامه‌ریزی برای بررسی پرونده‌ها گرفته نشود. احمد توکلی تأکید کرد: مدیران استان دقت نظر داشته باشند که روند تهیه طرح طولانی نشود و در دوره چشم‌انداز، طرح‌ها مصوب و اجرایی شوند.با توجه به سخنان معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری مازندران که موارد گفته شده در تحلیل «خبرشمال» را تأیید می‌کند لازم است بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و نماینده ارشد دولت در استان با هم بنشینند و وضعیت اعتبار طرح هادی را تعیین تکلیف کنند تا اجرای طرح هادی از این بلاتکلیفی بیرون آید.