مائده مطهری زاده همزمان با گرم شدن هوا و در آستانه فصل تابستان و ورود گردشگران به استان مازندران، مطابق معمول سالهای گذشته، طرحهای دریا اجرایی میشود. به همین بهانه، رییس هیات نجات غریق مازندران، در گفتوگویی طی روزهای اخیر، با اشاره به آغاز استقرار هزار ناجی غریق از پنجشنبه ۹ خرداد در نقاط حادثهخیز […]
مائده مطهری زاده
همزمان با گرم شدن هوا و در آستانه فصل تابستان و ورود گردشگران به استان مازندران، مطابق معمول سالهای گذشته، طرحهای دریا اجرایی میشود.
به همین بهانه، رییس هیات نجات غریق مازندران، در گفتوگویی طی روزهای اخیر، با اشاره به آغاز استقرار هزار ناجی غریق از پنجشنبه ۹ خرداد در نقاط حادثهخیز سواحل استان گفت: طرح پایش و رصد سواحل استان با هدف بررسی نقاط مختلف سواحل افزایش تعداد ناجیان غریق از دوشنبه ۱۴ خرداد آغاز میشود.
نقی کریمیان با بیان اینکه ناجیان غریق تمام مناطق حادثهخیز را پوشش میدهند، افزود: طرح پایش و رصد سواحل استان در قالب بررسی نقاط مختلف سواحل و افزایش تعداد ناجیان غریق در دستور کار قرار میگیرد. کریمیان با اعلام اینکه اوج کار ناجیان غریق از ۱۴ مرداد تا پایان شهریور است، گفت: باتوجه به شرایط خاص دریای خزر و موجهای شکافنده در این ایام روزهای پرتکاپوی ناجیان غریق در راه است.
علت اصلی افزایش تعداد نجات غریق در سواحل مازندران
معضل پسروی دریای خزر در سواحل مازندران که پیش از این دامن بخش تاسیسات بخش گردشگری و زیرساختهای کشاورزی را گرفته بود در تازهترین موضوع به دغدغهای برای نهادهای متولی سالمسازی و نیز ناجیان غریق از دریا مبدل شده چراکه این چالش تعداد نقاط حادثه خیز سواحل دریا را افزایش داده است.
پیش از آغاز سفرهای تابستانه و اجرای طرح سالمسازی دریا، پایش نقاط حادثه خیز سواحل از سوی نهادهای متولی از جمله نجات غریق در مازندران انجام میشود و آنها با استفاده از امکانات و تجهیزات موقعیت یاب نسبت به شناسایی نقاط جدید اقدام میکنند تا بتوانند برنامه ریزیهای لازم نجات غریق را اجرا کنند.
ایجاد طرح دریا، نصب تابلوهای «شنا ممنوع»، استقرار ناجیان غریق به همراه امکانات و تجهیزات مورد نیاز برای این کار از جمله اقدامات و بسترها برای این منظور است.
در سالهای اخیر اخباری مبنی بر عقب نشینی دریا در مازندران گزارش شده است که علاوه بر ایجاد دل نگرانی کاهش آب این منبع آبی مازندران و استانهای همجوار تاثیر خود را در بخشهای دیگر به رخ کشیده است که تهدید آن بر سر بخش شیلات و همچنین تاسیسات گردشگری استان سایه افکنده است.
مدیر مرکز ملی مطالعات و تحقیقات دریای خزر از کاهش ۳۸ سانتیمتری سطح آب دریای خزر در سه سال گذشته خبر میدهد و میگوید که در اثر کاهش ۱۷۰ سانتی متری سطح آب دریای خزر از سال ۱۳۷۴ تاکنون، عقبنشینی قابلملاحظه دریا و افزایش عرصه ساحلی در سواحل شمالی کشور رخ داده است.
سیده معصومه بنیهاشمی در گزارش خود می افزاید که نتایج مطالعات میدانی نشان میدهد تنها از سال ۱۳۹۳ تا ۱۴۰۰ با کاهش حدود ۵۰ سانتیمتری سطح آب، حدود ۱۰ تا ۱۰۰ متر پسروی دریای خزر در سواحل مختلف به وقوع پیوسته است و بر مبنای مطالعات اندازهگیری دقیق زمینی در ایستگاههای شاخص ساحلی دریای خزر، این مسئله موجب افزایش قابلتوجه محدوده ساحل در طول بیش از ۸۵۰ کیلومتر سواحل شمالی کشورمان شده است. انتظار میرود با شدت یافتن روند کاهشی آب، شاهد پسروی بیشتر دریا و خارج شدن بخشهای بیشتری از بستر دریا در آینده باشیم.
به باور این صاحبنظر این مسئله در وهله اول، اهمیت موضوع حفاظت از حریم و بستر دریا و در مرحله بعد برنامهریزی برای مدیریت پیامدهای ناشی از کاهش سطح آب را ایجاب میکند و وی از اهم تاثیرهای کاهش یافتن سطح آب در مناطق ساحلی، به ایجاد چالش در زیرساختها و کاربریهای اقتصادی، اجتماعی و فعالیت بنادر و دریانوردی، خشکشدن ذخایر آبی وابسته به دریای خزر (تالابها، خلیجها)، افزایش عرصه ساحل و دخل و تصرف انسانی به حریم دریا و اثرات منفی بر آبخوانهای ساحلی اشاره می کند و معقتد است ضروری بوده که ابعاد مختلف تاثیرات موردتوجه قرار گرفتن و راهکارهای بهینه برای مدیریت چالشهای احتمالی اندیشیده شود.
از سوی دیگر کارشناسان دیگری میگویند که پسروی آب دریای خزر پدیده جدیدی نیست، دوره ساسانیان تراز آب به منهای ۳۳ متر رسید که موجب به وجود آمدن تپههای ماسهای در سواحل جنوبی شد، اما امروزه زندگی تغییر کرده بنابراین اگر خزر پسروی کند تبعات زیادی برای کشورهای اطراف آن به ویژه کشورهای با شیب کم در سواحل به همراه خواهد داشت.
۴۷۳ کیلومتر از ساحل دریای خزر در مازندران وجود دارد که برابر با ۵۵ درصد از سواحل شمال کشور است، با اقدامات صورت گرفته اکنون ۴۲۴ کیلومتر از سواحل دریای مازندران در این استان آزادسازی شده است.
طبق اعلام مسوولان مازندران، به طور تقریبی همه دستگاههای دولتی حریم ۶۰ متری دریا را آزاد کرده اند بخش اندکی که باقی مانده است یا غیرقابل عقبنشینی است مانند بنادر که تاسیساتشان باید در حریم ۶۰ متری باقی بماند و یا این که نیازمند هماهنگی و زمان بر است. در همین راستا و برای حفظ امنیت مسافران در حین استفاده از سواحل دریا در مازندران طرح سالمسازی دریا با رویکرد افزایش تعداد نقاط حادثه خیز مورد توجه قرار گرفته است.
نقی کریمیان در این باره میافزاید: تا پیش از این و سالهای قبل تعداد نقاط حادثه خیز سواحل دریا در مازندران ۳۷۵ نقطه بود که با انجام پایش با حضور کارشناسان شهرستانی و استانی و دستگاه موقعیت یاب نقاط جدیدتری شناسایی شده است. وی ادامه میدهد: این افزایش نقاط حادثه خیز سواحل دریا در مازندران ناشی از عواملی همچون عقب نشینی دریا و آزاسازیهای اخیر سواحل ایجاد شده است. رییس هیات نجات غریق مازندران در تعریف اینکه نقاط حادثه خیز شامل چه بخشهایی میشود گفت: مناطق دارای ورودی و دسترسی افراد به ساحل و اینکه آنها میتوانند به سادگی به دریا بروند جزو نقاط حادثه خیز به شمار میروند که غالبا تحت کنترل مدیریت طرح سالمسازی دریا قرار نداشته و ناجیان غریق در آنها حضور ندارند. وی اظهار داشت: مشاهدات و گزارشهای چند سال اخیر نشان میدهد که غالب غرق شدن افراد در مناطق ناشناخته که در طرح دریا و سالمسازی دریا قرار نداشته، رخ داد. به گفته کریمیان در پایش جدید سعی شده تا تمامی این نقاط شناسایی و جزو مناطق حادثه خیز قرار گیرد تا ناجیان غریق در این مناطق حضور یابند، نقاط دنج و سنگچین بنادر نیز به عنوان نقاط پرخطر و امکان غرق شدن شناخته شد.
