زمین را با هر چه در آن است می‌خورند یک آب هم رویَش! نمی‌دانم اصطلاح زمین خواری دقیقا از چه تاریخی در این مملکت باب شد اما حقیقتا اصطلاحِ درست و آدرس سرراستی است برای با دست نشان دادنِ آنها که نگاهی متجاوزانه و اهدافی فرصت‌طلبانه از به چنگ آوردنِ اراضی کشاورزی و عرصه‌های طبیعی دارند.

مائده مطهری زاده
زمین را با هر چه در آن است می‌خورند یک آب هم رویَش! نمی‌دانم اصطلاح زمین خواری دقیقا از چه تاریخی در این مملکت باب شد اما حقیقتا اصطلاحِ درست و آدرس سرراستی است برای با دست نشان دادنِ آنها که نگاهی متجاوزانه و اهدافی فرصت‌طلبانه از به چنگ آوردنِ اراضی کشاورزی و عرصه‌های طبیعی دارند.
دولت‌ها طی سال‌های اخیر راه‌های فراوانی را برای مبارزه با زمین خواری آزمودند و هر بار ناامیدانه از آن راه بازگشته و مسیر جدیدتری را پیش روی خود گشودند بلکه بتوانند موتور محرکه ماشینِ زمین‌خواری را از کار انداخته و اشتهای سیری ناپذیرِ زمین خواران را سرکوب کنند و حالا این بار بعد از آزمون و خطاهای بسیار، نتیجه آن شد که ستاد مبارزه با زمین خواری در کشور تشکیل شود. گوینده این خبر، عباسعلی نوبخت رییس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور است.
نوبخت که در آیین اختتامیه ششمین دوره مطالعات ارزیابی کمی و کیفی جنگل‌های هیرکانی سخن می‌گفت، در اثنای سخنانش، از تشکیل ستاد مبارزه با زمین خواری در این سازمان نیز خبر داد و گفت: مسوولان این سازمان با همراهی دستگاه قضا تعارفی با افراد متصرف به اراضی ملی جنگلی و جلگه ای در سطح کشور ندارد.
وی افزود: امروز راهبرد دولت مردمی و جهادی مبارزه با هر گونه دست اندازی به عرصه‌های ملی بوده و اجازه نمی‌دهد عده ای افراد سودجو و ذی نفوذ به هر شکلی این ثروت ملی را غارت کنند.
وی اظهار کرد: هم اینک اتفاقاتی که در حوالی روستای «اربه کله» رامسر خطه غربی این استان یا نقاطی از پایتخت کشور درباره دست اندازی و تخریب عرصه‌های ملی صورت گرفته برای شمار زیادی از زمین خواران تشکیل پرونده شده و به زودی احکام قلع و قمع برای تخریب بناها و اعاده زمین‌های متصرفی به وضعیت سابق صادر خواهد شد.
وی همچنین با اشاره به آنکه در روند اجرای طرح ملی مشارکت مردمی کاشت یک میلیارد نهال همه مردم پای کار آمده‌اند، تاکید کرد: در سال آینده گفتمان درختکاری باید به درخت یاری تبدیل شود و امروز طبق گزارش‌ها و سفرها در نقاط مختلف کشور دیده می‌شود که افزون بر استانداری‌ها، اداراتی مانند سازمان جمعیت هلال احمر، بسیج و سپاه بلکه مردم هم در اجرای این طرح ملی پای کار آمده‌اند و داوطلبانه اعلام آمادگی نمودند که جای تقدیر دارد.
طرح مردمی کاشت یک میلیارد درخت از ابتدا سال ۱۴۰۲ کلید خورد و عملیات اجرای این طرح به طور رسمی در ۱۱ آذر ماه امسال در آیینی در استان‌های کشور شروع شد و طبق برنامه‌ریزی‌ها بناست مدت چهار سال این طرح با مشارکت مردمی با کاشت نهال در عرصه‌ها به سرانجام برسد.
طبق گزارش‌های مستند، در سال نخست باید تعداد ۲۵۰ اصله نهال تولید شد در حالی که براساس برنامه‌ریزی‌های انجام گرفته بیش از این تعداد یعنی ۳۵۰ میلیون اصله نهال در نهالستان‌های سطح کشور تولید شده است. رییس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور گفت: با همه فرافکنی‌ها و نقدهای غیرکارشناسانه مبنی بر آنکه روند اجرای این طرح ملی در ادامه راه به خاطر پدیده خشکسالی و کم آبی دچار چالش می‌شود و این طرح ابتر باقی می‌ماند منتهی رصدی که در ۱۶ استان مرزی کشور صورت گرفت پی برده شد حتی نهالستان‌های موجود در این استان‌ها که در گذشته برای تحقق اهداف دیگری از آن استفاده می‌شد امروز در نقاطی مانند کردستان، هرمزگان، خراسان جنوبی و بوشهر در تولید نهال فعالیت دارد.
وی بیان داشت: نکته قابل توجه آنکه سازمان جمعیت هلال احمر در مدت ۱۹ دقیقه توانست بیش از ۱۰۰ هزار نهال در قالب اجرای طرح ملی مشارکت مردمی کاشت یک میلیارد نهال بکارد که این اتفاق در نوع خود بی سابقه بوده است یا سازمان بسیج سازندگی هم پیرو مذاکراتی که با مسوولان این سازمان داشتند اعلام آمادگی نمودند که مسوولیت حفر ۶۰ درصد چاله‌های مربوط به کاشت نهال را برعهده بگیرد .
رییس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور گفت: برابر داده‌های آماری حجم بارندگی سطح کشور ۴۰۰ میلیارد مترمکعب بوده و مقادیری از آن به خاطر گرمای هوای یا عوامل دیگر تبخیر می‌شود منتهی در استان‌های مرزی که پایش و رصد شد این امکان وجود دارد که براساس حجم بارندگی سالانه در کشور این نقاط هم درختکاری کرد.
نوبخت افزود: یافته‌های کارشناسان، پژوهشگران و صاحب نظران در پژوهشکده نشان از آن دارد که در بدترین شرایط آب و هوایی هم می توان مقدار ۶۰۰ میلیون مترمکعب آب به آبخوان‌ها هدایت کرد و امروز کاشت یک میلیارد نهال یک عدد ناچیزی است و امروز امنیت زیستی در بگیرنده امنیت سایر بخش‌ها است و با همراهی دستگاه‌های اجرایی مرتبط باید بستر ارتقای کمی و کیفی امنیت زیستی را در کشور محقق کرد.

وی خاطرنشان کرد: همسو با اجرای کاشت یک میلیارد نهال حدود ۳۰۰ میلیون میلیون اصله برای کاشت زراعت چوب در این طرح پیش بینی و در نظر گرفته شده و به طور طبیعی چنین اقدامی می‌تواند گامی موثر برای رفع نیاز چوبی در کشور برداشته شود.
وی با اشاره به آنکه در سطح کشور دست کم ۴۰ هزار دهیار و ۲۰ میلیون دانش آموز، دانشجو و فرهنگی داریم، یاد آور شد: مذاکراتی هم با این مسوولان این وزارتخانه‌ها برقرارکرده و بسیار خوشبین هستم که این طرح با موفقیت به سرانجام برسد و هم اکنون با توجه به آنکه در سطح کشور ۱۶ میلیون و ۵۰۰ هزار متر مکعب نیاز چوبی داریم و بیش از ۹۰۰ هزار هکتار هم ظرفیت زراعت چوب وجود دارد بنابراین باید برای رفع این نیاز تلاش و برنامه ریزی کرد و ضمن آنکه نسبت به گسترش سرانه فضای سبز هم برنامه ریزی نمود.

با ارسال پیامک، موارد زمین‌خواری را گزارش کنید
مهرماه امسال نیز سازمان ملی زمین و مسکن از راه اندازی سامانه پیامکی برای دریافت گزارش‌های مردمی تعرض به زمین‌های دولتی خبر داده بود.
مدیرعامل سازمان ملی زمین و مسکن از راه اندازی سامانه پیامکی یگان حفاظت این سازمان با شماره ۳۰۰۰۴۱۷۳۵ برای گزارش‌های مردمی از تعرض و یا تصرف اراضی دولتی خبر داد و گفت: راه اندازی این سامانه می‌تواند راهکار مناسبی برای کمک به دولت در جلوگیری از هرگونه تعرض به اراضی دولتی و زمین خواری در کشور باشد.
ارسلان مالکی معاون وزیر راه و شهرسازی در ادامه تصریح کرد: هموطنان درصورت مواجهه با موارد مشکوک تعرض و یا تصرف اراضی دولتی می‌توانند با ارسال پیامک به سامانه ۳۰۰۰۴۱۷۳۵، این موارد را گزارش داده و همیار نیروهای یگان حفاظت و دولت در مبارزه با زمین خواری باشند و به آن سرعت بدهند.
وی افزود: گزارش دهی مردمی این سامانه به صورت ۲۴ ساعته خواهد بود. بدین ترتیب، افراد می‌توانند در هر ساعت شبانه روز در صورت مشاهده موارد دست درازی و تجاوز به زمین‌های دولتی و ملی با ارسال پیامک به شماره مذکور گزارشات خود را اعلام کنند.

گزارش کمیسیون اصل نود درباره راهکارهای مقابله با زمین خواری در دستور مجلس قرار گرفت
سخنگوی کمیسیون اصل نود مجلس شورای اسلامی نیز آذرماه امسال در همین راستا گفته بود که طبق مصوبه این کمیسیون، گزارش نظارتی کمیسیون اصل نود از چالش‌ها و راهکارهای مقابله با زمین خواری در اراضی کشاورزی و منابع طبیعی در نوبت قرائت در صحن علنی قرار گرفت. علی خضریان بیان کرد: زمین‌خواری و پدیده‌های امثال آن نظیر کوه خواری، جنگل خواری، دریا خواری و ساحل خواری یکی از پدیده‌های مذمومی است که جامعه را با تهدید جدی مواجه کرده است. این موارد به ویژه زمین خواری یکی از مصادیق نقض حقوق حقه مردم و دولت محسوب می‌شود که آثار و پیامدهای بسیار نامطلوبی در ابعاد، اقتصادی، اجتماعی، امنیتی و محیط زیستی برای کشور به دنبال دارد. وی اضافه کرد: از بین رفتن منابع طبیعی و اراضی کشاورزی و در نتیجه تهدید امنیت غذایی و تخریب محیط زیست، تشدید گرانی کالاها و خدمات به ویژه مسکن در اثر تشکیل بازار بورس زمین و افزایش سوداگری و کسب سود بادآورده و خارج از مسیرهای عرفی و قانونی از جمله نتایج پدیده زمین خواری به شمار می آید. مقابله با چنین پدیده‌هایی بارها مورد تأکید جدی مقام معظم رهبری قرار گرفته است.
خضریان گفت: با توجه به اینکه تعریف مشخص و متقنی از مفهوم و پدیده زمین خواری در ادبیات حقوقی و علمی حداقل در داخل کشور بیان نشده، آمار و اطلاعات قابل استنادی از وضعیت زمین خواری در کشور وجود ندارد. ولی وجود این پدیده در سطح کشور خصوصا در عرصه‌های کشاورزی و منابع طبیعی و گسترش روزافزون آن قابل کتمان نیست.
ساداتی نژاد وزیر پیشین جهاد کشاورزی نیز فروردین ماه سال گذشته با بیان اینکه زمین میراث آیندگان است و باید در حفظ آن کوشید، تصریح داشت: بحث زمین‌ خواری‌ از گذشته وجود داشته است، اما طی سال‌های اخیر این جریان به سمت منابع طبیعی از جمله کوه خواری و جنگل خواری سوق داده شده است. وی مبارزه با زمین‌خواری در اراضی شمالی کشور را الزامی دانست و اضافه کرد: اراضی کشاورزی به دلیل جایگاه در تامین امنیت غذایی کشور و اراضی جنگلی به دلیل حفظ منابع طبیعی از اهمیت بالایی برخوردار است. ساداتی نژاد گفت: با مشاهده تصاویر چند سال گذشته استان‌های شمالی کشور به ویژه مازندران مشخص است که بهترین اراضی کشاورزی از دست رفته است.