مدتی پیش که ویدئوی هم آوازی درنای امید و رویا در رسانههای رسمی و غیررسمی منتشر شد، امیدها برای همپروازی این دو درنای زیبا هم افزایش پیدا کرد. تصاویر و فیلمهای بسیار زیبایی از این دو درنا در فضای مجازی پخش شده است که نشان میدهد این دو تا حدود زیادی با یکدیگر مانوس شدند […]
مدتی پیش که ویدئوی هم آوازی درنای امید و رویا در رسانههای رسمی و غیررسمی منتشر شد، امیدها برای همپروازی این دو درنای زیبا هم افزایش پیدا کرد.
تصاویر و فیلمهای بسیار زیبایی از این دو درنا در فضای مجازی پخش شده است که نشان میدهد این دو تا حدود زیادی با یکدیگر مانوس شدند و نگرانیهای دوستداران و فعالان محیط زیست در این خصوص تا حدی برطرف شده است.
درناهای امید و رویا همزیستی خوبی با هم داشتند و احتمالا تا ۱۰ روز دیگر با هم مازندران را به مقصد سیبری ترک میکنند.
حالا کوروس ربیعی رئیس اداره نظارت بر امور حیات وحش مازندران در گفتگو با باشگاه خبرنگاران جوان با بیان اینکه رفتارهای درنای امید و رویا به صورت روزانه پایش میشود، گفت: مشاهدات عینی نشان میدهد این دو درنا در یک ماه گذشته همزیستی و سازگاری بسیار خوبی با یکدیگر پیدا کردهاند.
او میگوید: با توجه به اینکه درنای امید یک هفته تا ۱۰ روز دیگر مازندران را به مقصد سیبری ترک میکند از مدتی قبل برای تقویت عضلات خود اقدام به پرواز در تالاب کرده که درنای بلژیکی نیز با او همراه شده است.
رئیس اداره نظارت بر امور حیات وحش مازندران ادامه میدهد: این دو درنا در روزهای اخیر چندین بار با یکدیگر در محیط تالابی پرواز کردند و دوباره فرود آمدند. ربیعی میافزاید: هر بار که درنای امید دامنه پروازی خود را گسترش داده درنای بلژیکی نیز با او همراه شده است.
۱۰ روز تا زمان پرواز
او میافزاید: با توجه به شرایط موجود و سازگاری دو پرنده با یکدیگر پیش بینی میشود هر دو درنا تا ۱۰ روز دیگر تالاب فریدونکنار را به مقصد سیبری ترک کنند.
رئیس اداره نظارت بر امور حیات وحش مازندران همراهی درنای بلژیکی با درنای امید را دور از انتظار ندانست و ادامه داد: مسیر پروازی این دو درنا نیز پایش خواهد شد و باید منتظر بود تا ببینیم درنای بلژیکی تا کجا درنای امید را همراهی میکند.
ربیعی گفت: اگر درنای بلژیکی تا اولین ایستگاه در مسیر پروازی مازندران به سیبری بتواند درنای امید را همراهی کند امیدواری برای رسیدن هر دو پرنده به سیبری زیاد است.
او با بیان اینکه انتقال درنای بلژیکی به ایران و فراهم کردن شرایط همزیستی دو پرنده در تالاب فریدونکنار کار بسیار سختی بود، افزود: هر آنچه در خصوص مباحث فنی و انسانی برای اجرای این طرح لازم بود به خوبی انجام شد و موفقیت این طرح به ذات پرنده و همراهی طبیعت برمیگردد.
رئیس اداره نظارت بر امور حیات وحش مازندران ادامه داد: تجربه ثابت کرده احیای آن چیزی که داشتیم و از دست رفته بسیار کار پیچیده و مشکلی است، اما به احتمال زیاد مسیر پروازی تک درنای سیبری با همراهی دو پرنده حفظ خواهد شد.
نجاتِ مسیر غربی سیبری با هم پرواز شدن امید و رویا
یکی از دغدغههای سازمان حفاظت محیطزیست از بین رفتن مسیر پروازی غربی درناهای سیبری به ایران بود که با تلف شدن «امید» تک درنای سیبری رقم میخورد؛ بر این اساس یک درنای ماده را از بلژیک وارد کشور کرد تا همسفر امید شود که با همراه شدن این دو ، حفظ این مسیر دور از انتظار نیست.
امید به عنوان تک درنای سیبری آخرین و تنها بازمانده از نژاد جمعیت غربی درناهای سیبری است که ۱۵ سال متوالی برای زمستان گذرانی به تنهایی از سیبری به ایران میآید و با این کار یک تنه مسیر پروازی غربی ایران را حفظ کرده، اما نگرانی سازمان حفاظت محیط زیست این است که سن امید زیاد است و با تلف شدن این تک درنا، مسیر پروازی ایران هم از بین برود از این رو در صدد یافتن راه حلی برای عبور از این نگرانی بود.
بر این اساس سازمان حفاظت محیط زیست برای آوردن جفتی برای امید با بلژیک وارد مذاکره شد و در نهایت با انجام اقدامات بین المللی، پنجشنبه ( ۶ بهمن ) جفت امید به نام رویا وارد ایران و با رعایت پروتکلهای لازم وارد میانکاله شد و در قفسی که از چند ماه پیش برای این منظور تهیه شده بود جای گرفت.
از آنجا که امید ۱۵ سال است برای زمستان گذرانی تنهایی وارد تالاب میانکاله میشود؛ رفتارها و مکانهایی که بیشتر در آنها تردد میکند برای سازمان محیط زیست شناخته شده است از این رو قفس رویا را در همان مکان قرار دادند تا این دو درنا هر چه زودتر با هم آشنا شوند که شاید با جفت شدن با هم بتوانند این مسیر پروازی را حفظ کنند و از آنجا که جفت امید ماده است شاید هم امیدی به ادامه نسل این گونه ارزشمند باشد هرچند هدف سازمان محیط زیست جفت گیری این دو نیست اما اگر این اتفاق میمون رخ دهد جای خوشحالی دارد.
درنای سیبری به سه جمعیت اصلی شرقی، غربی و مرکزی تقسیم میشد که جمعیت مرکزی آن به هند مهاجرت میکرد و منقرض شد، جمعیت غربی به ایران میآمد که الان فقط یک درنای نر با نام امید از آن باقی مانده که با تلف شدن آن این جمعیت نیز کامل منقرض میشود اما جمعیت شرقی آن هنوز وجود دارد و میگویند که سه هزار درنا از آن همچنان به چین مهاجرت میکند که مدیرکل دفتر حفاظت و مدیریت حیات وحش سازمان حفاظت محیط زیست در این باره گفت: سه جمعیت پروازی درنا از یک گونه هستند از این رو هدف ما پیدا کردن جفتی از این درناها برای امید بود که بتوانیم حداقل مسیر پروازی غربی این پرنده را در ایران حفظ کنیم.
غلامرضا ابدالی درباره اینکه حالا که جفت امید ماده است آیا جفت گیری و ادامه نسل این درناها مد نظر است؟ افزود: جفت گیری مد نظر ما نیست و نمیخواهیم هم این کار را انجام دهیم بلکه هدف ما فقط این است که مسیر پروازی غربی در ایران حفظ شود، این مسیر پروازی فعلا فقط با امید برقرار است که اگر اتفاقی برای این پرنده بیفتد این مسیر کامل از بین میرود و کور میشود، ما میخواهیم مسیر پروازی درناهای سیبری به سمت جنوب که مسیر غربی آن از ایران است حفظ شود.
وی اظهار داشت: رویا جفت امید در یک مزرعه شخصی زیر نظر اتحادیههای تخصصی خودشان پرورش یافته است و به صورت کامل دستی نیست در واقع آموزشهای لازم را دیده و با رعایت تمام این ضوابط در آن مزرعه پرورش یافته و به عبارتی نیمه وحشی است بنابراین امیدواریم بتواند با امید همراه شود.
ابدالی در پاسخ به اینکه امید وحشی و رویا نیمه وحشی است؛ چقدر به جفت شدن این دو امیدوار هستید؟ اظهار داشت: اگر امیدوار نبودیم که این درنا را از بلژیک به ایران نمیآوردیم، البته ممکن است هر کار علمی یک درصدی شکست بخورد اما این دلیل نمیشود که ما کاری انجام ندهیم و دست روی دست بگذاریم، باید با تلاش بتوانیم این مسیر پروازی را حفظ کنیم و اکنون باید از این فرصت به دست آمده بهره لازم را ببریم.
مدیر کل دفتر حفاظت و مدیریت حیات وحش سازمان حفاظت محیط زیست درباره اینکه گفته میشود آوردن رویا به ایران هزینه زیادی دربرداشت، گفت: برای آوردن رویا هزینهای متقبل نشدیم فقط برای ساخت قفس و نگهداری آن هزینه کردیم اما برای انتقال هیچ هزینهای متوجه سازمان محیط زیست نشده است.
ایران با اقلیم متنوعش، خاستگاه گونههای جانوری زیادی است که برخی از آنها مانند تمام دنیا در خطر انقراض قرار دارند، یکی از آنها درنای سیبری پرندهای باشکوه و جلال است که با قدی نزدیک به یک و نیم متر و فاصله دو بال با بیش از دو متر ابهت خاصی به این پرنده بخشیده است، اما این پرنده هم در شمار گونههای در خطر انقراض قرار دارد.
درناها برای زندگی به آب وابستهاند به طوری که تغذیه، لانهسازی، زادآوری و زمستانگذرانی این پرنده در تالابهای ترجیحا وسیع و کم عمق (حداکثر ۳۰ سانتیمتر) آب شیرین با میدان دید مناسب است و بیشتر از ریشهها، جوانهها، دانههای گیاهان آبزی، حشرات، ماهیها و جوندگان کوچک تغذیه میکنند که در ایران تالاب فریدنکنار هر ساله میزبان یک درنا که باقیمانده از جمعیت غربی آن است، میشود که اگر این یک عدد درنا هم از بین برود جمعیت غربی آن کامل منقرض میشود.
البته برای حفظ این گونه از انقراض اقدامات ملی و بین المللی زیادی انجام شده است، بنیاد جهانی درناها در دهه ۷۰ شمسی طرح احیای درناها را در ایران آغاز کرد، در واقع یک کار بین المللی با بودجه صندوق جهانی محیط زیست و حضور کارشناسان خارجی و همکاری سازمان حفاظت محیط زیست، روسیه و بنیاد جهانی درناها انجام شد و میخواستند جمعیت این پرنده را احیا کنند که شواهد نشان میدهد با وجود هزینه بسیار، موفق نشدند.
بهزودی زمان مهاجرت امید و رویا فرا میرسد و باید دید که آیا این دو درنای سیبری در مسیر مهاجرت نیز هممسیر خواهند شد یا خیر؟
