یادداشت «خبرشمال» درخصوص تأیید قصور در زمینه فقدان ایمنی در معدن‌جوی طبس توسط بازپرس و ضرورت اتخاذ تدابیری برای جلوگیری از تکرار حوادث مشابه در معادن مازندران؛ معادن ما «مسئول ایمنی» ندارند حدود دو هفته از حادثه در معدن ذغال‌سنگ معدن‌جوی طبس که آمار جان‌باختگان آن به ۵۲ تن رسید، گذشت، حادثه‌ای که در نتیجه […]

یادداشت «خبرشمال» درخصوص تأیید قصور در زمینه فقدان ایمنی در معدن‌جوی طبس توسط بازپرس و ضرورت اتخاذ تدابیری برای جلوگیری از تکرار حوادث مشابه در معادن مازندران؛

معادن ما «مسئول ایمنی» ندارند
حدود دو هفته از حادثه در معدن ذغال‌سنگ معدن‌جوی طبس که آمار جان‌باختگان آن به ۵۲ تن رسید، گذشت، حادثه‌ای که در نتیجه انفجار ناشی از نشت گاز متان رخ داد و یک بار دیگر ذهنیت افکار عمومی را به معطوف به این موضوع کرد که ایمنی معادن کشور چه اندازه پایین است و چرا بهره‌برداران برابر قانون عمل نمی‌کنند و چرا دستگاه‌های مسئول به وظایف نظارتی خود بی‌توجه هستند.
روز گذشته بازپرس پرونده‌ کوتاهی در زمینه‌ی نبود ایمنی را تأیید کرد و گفت: این قصور متوجه مسئولین معدن است.
این مقام قضایی در همین زمینه ادامه داد: تحقیقات میدانی با دقت توسط کارشناسانی از مشهد و تهران در حال انجام است و کارشناسی دارای دو جنبه است که یک جنبه آن اعلام شده و قصور در زمینه نبود ایمنی در معدن را متوجه مسئولان معدن دانست؛ جنبه بعدی این است که درصد قصور مشخص و روشن شود که متوجه کدام فرد یا افراد است که کارشناسان در این مورد در حال تحقیق هستند و نظرشان را به صورت مکتوب به قاضی پرونده اعلام می‌کنند.
از حدود دو هفته قبل و پس از حادثه در معدن طبس، آگاهان در برخی رسانه‌های محلی و همچنین فضای مجازی درخصوص ایمنی معادن مازندران هشدار دادند، هشداری که لازم است و مسئولان باید در این بخش تدابیر پیش‌گیرانه را اجرا کنند اما مسئولیت پیش‌گیری با چه کسی است ؟
استان مازندران بین ۱۳۰ تا ۱۵۰ معدن فعال دارد که چیزی حدود ۲۰ تا ۲۵ معدن ذغال‌سنگ است. برابر آیین‌نامه عمومی معادن، همه معادنی که بین بالای ۲۵ پرسنل دارند، لازم است مسئول ایمنی داشته باشند که به‌جز معادن شن و ماسه شامل تعداد زیادی از معادن استان مازندران می‌شود.
در حال حاضر بسیاری از معادن استان، فاقد مسئول ایمنی هستند هرچند معادن ذغال‌سنگ به‌دلیل فعالیت در زیر زمین فعال، احتمال نشت گاز و وقوع انفجار و با توجه به این‌که نیروهای کار بسیاری در نقاط استخراج در زیر زمین فعالیت می‌کنند، حساسیت بالایی دارند و الزاماً باید مسئول ایمنی داشته باشند. شرح وظایف مسئول ایمنی هم مشخص است، هم در دستورالعمل ایمنی و هم در دستورالعمل شرح شغل‌های نظام مهندسی به‌طور واضح تبیین شده است. دستگاه متولی و ناظر بر این بخش برابر قانون نیز اداره‌کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان و اداره‌کل صمت هستند.
درحال حاضر معادن استان مازندران، تعداد انگشت‌شمار مسئول ایمنی دارند و اداره‌کل کار و همچنین اداره‌کل صمت مازندران در این زمینه مسئولیت دارند و لازم است پاسخ‌گوی این نکته باشند که چرا تعداد بسیاری از معادن استان مازندران، مسئول ایمنی ندارند و آیا آنان نیز در انتظار هستند تا فاجعه رخ بدهد و پس از آن، با خبردرمانی تلاش کنند افکار عمومی را آرام کنند ؟
نکته مهم بعدی در خصوص تنظیم طرح تهویه است که برابر آیین‌نامه حتماً باید مناسب و غیرطبیعی باشد به این معنا که تهویه دستگاهی در معادن روشن باشد و سالانه دو بار نیز باید طرح تهویه به‌روزرسانی و نقشه تونل‌های جدید معدن نیز همراه با آن ترسیم شود.
به نظر می‌رسد برخی بهره‌برداران به این بخش هم اهتمام جدی ندارند و همین بی‌توجهی ریسک کار در معدن را بالا می‌برد و درصورت بروز حادثه، تلفات را افزایش می‌دهد و ضرورت دارد قبل از وقوع چنین رخدادی، دستگاه‌هایی که برابر آیین‌نامه مسئولیت دارند، پاسخ‌گو باشند.
نکته بسیار مهم این است که اگر بهره‌برداران و دستگاه‌های ناظر به تکالیف قانونی خود عمل کنند، یا حادثه‌ای رخ نخواهد داد و خانواده‌ای سرپرست و نان‌آور خود را از دست نخواهد داد و اگر هم اتفاقی رخ دهد، تلفات انسانی حداقل خواهد بود. به همین دلیل لازم است امروز که در معدنی در استان مازندران، اتفاق تلخی رخ نداد رسانه‌ها از دستگاه‌هایی که تکلیف قانونی دارند سوال کنند که چرا از اختیاری که قانون به آنان داده است، استفاده نمی‌کنند و فردا که حادثه رخ دهد، ابراز تأسف و اعطای خدمات به خانواده جان‌باختگان چه سودی خواهد داشت و زیان مالی که هم به بخش خصوصی و هم به بخش دولتی وارد می‌شود را چه کسی و از کدام محل جبران خواهد کرد ؟