چند روز گذشته محمد درویش، فعال محیط زیست در پست اینستاگرامی خود از پاکتراشی جنگ لهای هیرکانی به شیوه جنگل های آمازون خبر داده بود. ویدئو که با هل یکوپتر از آسمان گرفته شده بود، لکه بسیار وسیعی را عاری از هرگونه درخت در میانِ لکه گسترده تر سبزرنگ نشان م یداد. محمد درویش، در […]

چند روز گذشته محمد درویش، فعال محیط زیست در پست اینستاگرامی خود از پاکتراشی جنگ لهای هیرکانی به شیوه جنگل های آمازون خبر داده بود. ویدئو که با هل یکوپتر از آسمان گرفته شده بود، لکه بسیار وسیعی را عاری از هرگونه درخت در میانِ لکه گسترده تر سبزرنگ نشان م یداد. محمد درویش، در توضیحِ پست با تیترِ بی تفاوت نباشیم در برابر تخریب طبیعت نوشت: « طبیع تستیزان همین را م یخواهند، اینکه مردم در مواجهه با پاکتراشی جنگ لها و قاچاق چوب یا تغییر کاربری اراضی و معد نخواری افسارگسیخته در هیرکانی، ارسباران و زاگرس تسلیم شده، بی تفاوت شوند و با گفتن اینکه خانه از پا یبست ویران است، به طبیع تستیزان میدان دهند تا با فراغ بال ادامه دهند تاراجِ آنچه هنوز باقیمانده است. سه سال پیش، رییس وقت سازمان حفاظت محی طزیست در اعترافی تکا ندهنده اذعان کرد که ما از اول پیروزی انقلاب تا امروز بیش از دومیلیون هکتار جنگل را از دست داده ایم، حالا چرا شما به تخریب چهل هکتار جنگل هیرکانی برای عبور خط لوله آب انتقال خزر به سمنان گیر داده اید؟! این تصاویر را که آقای عل یاکبر کاوسی در اختیار نگارنده قرار داده، مربوط به منطقه گلوگاه در مازندران است؛ متاسفانه از این لکه های پاکتراشی شده در هیرکانی کم نیست، اما امیدوارم با افزایش حساسیت ملی و با ترغیب نهادهای نظارتی به پیگیری و پاسخگویی، نگذاریم تماشای چنین جنای تهایی عادی شود. ما اینک در زنوز هستیم تا به کمک جامعه محلی اجازه ندهیم مرغوب ترین مراتع ایران در قلمرو مرند – که شاید کمتر از پنج درصد مراتع کشور برخوردار از چنین درجه از مرغوبیتی باشند – قربانی معدنخواری شده و ریزگرد و پساب آلوده جایگزین بهشت امروز شود. » وی سپس در انتهای توضیح خود نوشت: « مطابق بررسی هایی که دوست بزرگوارم حمیدرضا میرزاده انجام داده، ظاهراً این پاکتراشی برم یگردد به اشغال ارتش شوروی سابق. البته چند هموطن دیگر هم اطلاعات دیگری برایم فرستاده اند که م یتوانید در زیر پست بخوانید. یکی از مدیران مناب عطبیعی هم اطلاع داد که به زودی شخصا به منطقه رفته و پیگیری م یکند که چرا به هر دلیل که این پاکتراشی انجام شده، سازمان مناب عطبیعی به جای احیای مجددش، اجازه تغییر کاربری داده؟! » *برخاستنِ موجی از انتقاد و حیرت بعد از انتشار تصاویرِ پاکتراشی بعد از انتشار این پست، موجی از انتقاد و حیرت در میانِ فعالان محیط زیست و منابع طبیعی برخاست. بسیاری از فعالان برجسته این حوزه بر آن شدند تا با هر امکاناتی که در اختیار دارند، از صحت و سقم ماجرا باخبر شوند. سهیل اولادزاد، از جوانانِ فعال و حامی محیط زیست، بلافاصله در استوری های خود دست به روشنگری زد. او طی یک رشته استوری اینطور توضیح داد که: « قبل از قانون جنگلها، در دهه ۴۰ هرکسی آزاد بود هرکجا در جنگل و مرتع کشت کند و بسیاری از این اراضی امروزه به عنوان مستثنیات با اسناد قدیمی موجود هستند و در بسیاری از آنها کشت صورت م یگیرد و بسیاری هم با تغییر کاربری یا قرار گرفتن در بافت روستاها تبدیل به خانه و ویلا شدند؛ این تصاویر هم که امروز به عنوان پاکتراشی به شیوه جنگل های آمازون در دلِ جنگ لهای هیرکانی، منتشر شده، مربوط به دس تکم صد سال پیش است. امروز باید به پاکتراشی برای سدها و کارخانجات سیمان و معادن دیگر بپردازیم. » *عرصه پاکتراشی شده، واقع در شهرستان گلوگاهِ مازندران نیست سپس سایر فعالان منابع طبیعی، به تب و تاب افتاده و سعی کردند با منابع در اختیارشان به روشنگری بپردازند. آنچه که از کپشن و توضیحاتِ محمد درویش برمی آمد، این عرصه پاکتراشی شده در منطقه ای در شهرستان گلوگاهِ مازندران واقع شده بود، حال آنکه منابعِ موثق به ویژه فعالان منابع طبیعیِ شهرستان گلوگاه، به ضرس قاطع، چنین فرضیه ای را رد م یکردند. روزبه خادملو، یکی از آنها بود که در پاسخ به خبرشمال گفت: به نظرم این خبر نیاز به بحث و بررسی بیشتری دارد اما آنچه که مسلم است، این عرصه پاکتراشی شده در شهرستان گلوگاه واقع نیست و احتمال م یرود که منظور آقای درویش، منطقه ای با نامِ گلوگاه در قائمشهر یا بابل باشد. او در پاسخ به فعال محیط زیستی دیگری در یک گروه واتس اپ مازند بوم نیز نوشت: « این تصاویر، مربوط به جنگل شهرستان گلوگاه نیست و به نظر می رسد توسط یک خلبان علاقه مند به طبیعت فرستاده شده است. دوستان پیگیرند تا محل را تعیین کنند. » مکانِ دقیقِ این لکه بزرگِ پاکتراشی شده تا دو سه روز، موردِ مناقشه ی فعالان عرصه منابع طبیعی بود. رییس اداره منابع طبیعی گلوگاه در گف توگو با خبرنگار ایرنا، بیرون بودن این عرصه از محدوده تحت مدیریت اداره کل منابع طبیعی مازندران را تایید کرد و گفت: ما بلافاصله پس از مشاهده عکس و فیلم بر حسب وظیفه پیگیر موضوع شدیم و در نخستین گام نیز مشخص شد که این محدوده خارج از حوزه مدیریتی گلوگاه و مازندران است. کمیل قل ینژاد افزود: این منطقه از لحاظ حوزه سیاسی، قضایی و منابع طبیعی هیچ ارتباطی با شهرستان گلوگاه ندارد. موقعیت جغرافیایی این محدوده بین نوکنده و روستای بنفش تپه در منطقه معروف به نوده استان گلستان است. وی اظهار کرد: طبیعتا و طبق مقررات با توجه به خارج بودن این محدوده از حوزه استحفاظیه مازندران، ما مجاز به ورود به این ماجرا نیستیم و اطلاعات و جزئیات مربوط به این عرصه نیز در اختیار اداره کل منابع طبیعی گلستان است. *پاسخِ اداره کل منابع طبیعی منطقه گرگان اما اداره کل منابع طبیعی منطقه گرگان که این عرصه در حوضه آن اداره کل قرار دارد، طی توضیحاتی نوشت: « چند روزی است در فضای مجازی اخباری مبنی بر جنگل تراشی و قطع یکسره در جنگلهای هیرکانی در حال دست به دست شدن است که اذهان عمومی را مشوش نموده است لذا با توجه به اهمیت موضوع روشنگری این اداره کل جهت تنویر افکار عمومی به شرح زیر می باشد: « عرصه ی مورد نظر، در زمان جنگ جهانی دوم پا کتراشی شده و پایگاه نظامیِ ارتش شوروی در آن قرار داشته است. این عرصه در نقشه سال ۱۳۴۳ نیز فاقد درخت بوده و می توان با اطمینان گفت که پاکتراشی بیش از ۵۸ سال قدمت دارد. عرصه مذکور در زمان قبل از انقلاب و قبل از قانون ملی شدن جنگلها و مراتع، مستثنیات بوده و حتی قالب مسکونی داشته و آثار سکونت قدیمی در حال حاضر نیز در فیلم قابل مشاهده هست. عرصه دارای سند ۶دانگ بوده و خاک این عرصه مشخصات زراعت داشته و بیش از ۵۰ سال سابقه زراعت دارد. همچنین در سال ۱۳۹۸ نیروهای یگان حفاظت شهرستان بندرگز، به خاطر قطع ۲ درخت و ۴ نهال جنگلی در این عرصه تخلف ثبت کرده و متخلف را تحویل مراجع قضایی داده اند. لازم به ذکر است این عرصه در پلاک ۲نوده از بخش ۲ ثبتی شهرستان بندرگز و جزو حوزه استحفاظی منابع طبیعی و آبخیزداری گلستان می باشد که موسوم به ملک نوده نیز است. نیروهای زحمتکش یگان حفاظت اداره منابع طبیعی و آبخیزداری استان گلستان علی رغم مشکلات بسیار، حداقل امکانات و نیرو، حداقل حمایت های قانونی و معنوی صادقانه و قدرتمندانه در حال حفظ و حراست از عرصه های منابع طبیعی می باشند. حال چگونه اشخاصی مدعی ۱۲ هکتار جنگل تراشی می شوند آن هم در این زمان جای تعجب است. اگر اشخاصی مدارکی دال بر جنگل تراشی در این ابعاد در اختیار داشتند، ملزم به ارائه اسناد و مدارک و ادله خود می باشند. پراکندن شایعاتِ بی اساس و تشویش اذهان عمومی بدون تحقیق و بررسی و سوءاستفاده از ناآگاهی عامه مردم و وضعیت بد اقتصادی و اجتماعی جامعه امری ناپسند بوده دور از مروت و روح جوانمردی و همچنین برخلاف رسالت رسانه خواهد بود. از اصحاب رسانه توقع است که هر مطلبی را بدون تحقیق و مطالعه و بررسی های لازم بیان ننمایند. چرا که بیان حقیقت و مطالبه گری و احقاقِ حق از وظایف مهم رسانه هاست. *دست شان را رو کنیم گرچه اکنون مشخص شده است که این عرصه، از مستثنیاتِ قبل از انقلاب بوده و پاکتراشی نیز مربوط به ۱۰۰ سال گذشته است، اما همانطور که سهیل اولادزاد نیز به درستی به آن اشاره کرد، همین حالا که مشغول نگارش این گزارش هستیم، زمین های مرتعی و جنگل های وسیعی در شمال هستند که به پایِ احداثِ سدها و کارخانه های سیمان و عطشِ پایان ناپذیرِ معدن کاوی ها، ذبح می شوند و خوب است به جایِ انحرافِ افکار عمومی و انتشارِ اخبار و اطلاعاتِ نادرست، برایِ نجاتِ همین اندک اراضی باقیمانده جنگلی و مرتعی برای نسل های آینده با یکدیگر متحد شویم و دستِ مافیایِ سدسازی و معدن و … را رو کنیم.