آخرین اخبار :
  • منتشر شده در پنج شنبه, 23 اسفند 1397 10:31

تاثیر مبلمان شهری بر رفتار شهروندان

 
 
 


امید ذاکری/ کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی توریسم و  مهندس عمران/

اين روزها نقش مبلمان شهري در خدمت‌رساني به شهروندان هر شهر بر کسي پوشيده نيست و بالا بردن سطح کیفی مناظر شهری با استفاده از مبلمان‌های شهری یکی از مهم‌ترین عناصر کالبدی به شمار می‌آیند.
منظر یک شهر مجموعه‌اي از عوامل طبیعی و مصنوع است که تحت تاثیر ویژگی‌هاي خاص طبیعی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادي آن شهر خاص شکل گرفته و محل به عینیت درآمدن مشخصات خاص شهر است. جداره‌هاي شهري می‌توانند بخش مهمی از منظر و سیماي شهري را عهده‌دار باشند چون این نماها هر روزه در محضر دیدگان هزاران بیننده در اجراي رسالتی که به عهده دارند کوشا هستند.. این عناصر بخشی از سیماي شهر را تشکیل می‌دهند که همواره زیبایی، هماهنگی و تناسب آنها موجب چشم‌نوازي محیط شهري شده و در کنار عوامل دیگر، محیطی دلپذیر و فضاي مناسب جهت زندگی شهري را فراهم می‌سازد.
شهر مجموعه‌ای فرهنگی است که بر اساس نیازها، فعالیت‌ها و رفتار ساکنین آن شکل گرفته است. انسان‌ها بسته به نیازهای فردی یا گروهی خود فعالیت کرده و الگوهای رفتاری خاص خود را عرضه می‌کنند و فضاها شامل طیف گسترده‌ای از انواع فضای عمومی تا خصوصی هستند.  به عبارت دیگر هر فعالیت و رفتار، حریم و قلمرو خاص خود را داراست و متقابلاً هر فضا نیز دارای حریم و حرمت خاص می‌باشد. فضاهای شهری بخشی از فضای باز و عمومی شهرها هستند که به نوعی، تبلور ماهیت زندگی جمعی می‌باشند؛ یعنی جایی که شهروندان در آن حضور دارند. فضای شهری به‌عنوان صحنه‌ای که داستان زندگی جمعی در آن گشوده می‌شود، فضایی است که به همه مردم اجازه می‌دهد که به آن دسترسی داشته باشند و در آن فعالیت کنند. 
در این فضا فرصت آن وجود دارد که برخی مرزهای اجتماعی شکسته شوند و برخوردهای از پیش تدوین نیافته به وقوع پیوندد و افراد در یک محیط اجتماعی جدید با هم اختلاط یابند. این فضا می‌بایستی توسط یک نهاد عمومی اداره شود، بنابراین شرط اساسی برای اینکه یک فضای عمومی، فضای شهری تلقی شود این است که در آن تقابل و تعامل اجتماعی صورت گیرد.
منظر شهری به مثابه بستر این فعالیت‌ها تاثیر روانی مستقیم برمخاطبان خود دارد. گسترش شهرها در چند دهه اخیر و عدم توجه به نیازهای روانی شهروندان، گاه سبب به وجود آمدن منظر شهری نازیبا شده‌اند و شهروندان چه در منظر ذهنی و چه در منظر عینی، احساس خوشایندی نسبت به برخی فضاهای شهری ندارند. بنابراین کاهش احساس تعلق و سردرگمی سبب می‌شود که نیاز به ارتقای کیفیت منظرهای شهری اهمیت یابد.
بالا بردن سطح کیفی مناظر شهری با استفاده از مبلمان‌های شهری که یکی از مهم‌ترین عناصر کالبدی به شمار می‌آیند به عنوان آیتم تاثیرگذار در اینگونه فضاهاست‌. منظر شهری و مبلمان‌های شهری با رنگ متناسب با محیط کیفیت و نوع مصالح و همچنین طراحی اقلیمی می‌تواند به‌عنوان یکی از ارکان بالا بردن کیفیت مناظر شهری مورد توجه قرار بگیرد.
اين روزها نقش مبلمان شهري در خدمت‌رساني به شهروندان هر شهر بر کسي پوشيده نيست، اما مسئولين امر و دست‌اندرکاران امور شهري معتقدند که گذشته از امر خدمات‌رساني، حفظ هويت و زيبايي سيماي شهري نيز از اولويت‌هاي بالايي برخوردار است‌. 
چنانچه بعضاً مشاهده مي‌شود با گسترش بي‌ضابطه بسياري از شهرهاي بزرگ و افزايش جمعيت رفته رفته تسلط مسئولين شهري به کنترل اوضاع اجتماعي و پرداختن به امور سيماي شهرها و ساماندهي آنها کمتر از گذشته مي‌شود و گاهي هويت حفظ سيماي بصري در زير پوشش عملکردها و پاسخ به نياز روزمره شهروندان به فراموشي سپرده مي‌شود‌. 
در بعضي موارد نيز به جرات مي‌توان گفت هجوم بي‌رويه و حساب نشده جمعيت از روستاها و شهرهاي کوچک‌تر به شهرهاي بزرگ و به ويژه کلان شهرها و در نتيجه نياز بيشتر به خدمات شهري مناسب، باعث به وجود آمدن سيمايي نامناسب و اغتشاش در هويت و کالبد شهر مي‌شود.
به طوري که در بسياري از موارد براي پاسخ‌گويي به نياز شهروندان در امر خدمات شهري، دقت فداي سرعت شده و حفظ هويت و زيبايي به ويژه در مبلمان شهري قرباني نيازهاي مقطعي و نسنجيده روزمره شهر مي‌شود.
در پایان می‌توان نتیجه گرفت که زیبایی شهر، یا به عبارت بهتر، ایجاد احساس زیبایی شهر در ذهن شهروند، بیشتر منوط به نوع ارتباط و آگاهی شهروند از فضای شهری است و از طریق این پیوند با فضای شهری، فرد به تدریج به ایجاد خاطرات فردی یا جمعی در فضاهای شهر می‌پردازد و فضا را مطلوب می‌انگارد. زمانی که این احساس تعلق به فضا شکل می‌گیرد، فضای شهری به نوعی زیبایی ذاتی می‌رسد.

 

 
 

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی